Ahmad ibn Hanbal

+ Ahmad ibn Hanbal (töliq ismi Abu Abdulloh Ahmad ibn Muhammad ibn Hanbal; 780–855) — arab ilohiyotçi olimi, muhaddis va faqih, sunniy islomdagi tört fiqhiy mazhabdan biri — hanbaliylik mazhabining asosçisi va imomi. Rusça…

+ ## Hayoti va tahsili

+ ÖzME'ga köra, olimning otasi Xurosondan bölgan va oila u tuğilişidan sal oldin Bağdodga köçib kelgan. Inglizça Vikipediyaga köra, oila asli Basradan, arab Banu Zuhl qabilasiga mansub bölgan; otasi Xurosonda Abbosiylar qö…

+ Ahmad yoşligidan [[m:1075|Hadis]] va [[m:1084|Fiqh]]ni örgangan. ÖzME uning zamonasining yirik olimlari, xususan Abu Yusuf va Imom Şofi'iy bilan muloqotda bölganini qayd etadi. Inglizça Vikipediyaga köra, u hadis töplaş …

+ ## Mehna davri

+ Abbosiy xalifa Ma'mun hukmronligining oxirida mu'taziliylarning bir qator aqidalari, ayniqsa Qur'on yaratilgan degan qaraş davlat tomonidan rasmiy e'tiqod sifatida qöllab-quvvatlana boşlagan. ÖzME'ga köra, Ma'mun 833-yil…

+ Inglizça Vikipediyaga köra, Ma'mundan keyin taxtga çiqqan Mu'tasim davrida olim huşidan ketguniça qamçilangan, biroq bu Bağdodda katta norozilik uyğotgani uçun uni ozod qilişga majbur bölişgan. Vosiq hukmronligi paytida …

+ ## Qaraşlari

+ ÖzME'ga köra, 9-asr boşlaridagi musulmon jamiyatidagi parokandalikni tahlil qilib, Ahmad ibn Hanbal islomning ilk davri — payğambar va ilk xalifalar zamoni an'analariga qaytiş zarur degan xulosaga kelgan. U «bid'at» masa…

+ ## Asarlari va merosi

+ Uning eng maşhur asari — «Musnad» hadislar töplami. ÖzME va rusça Vikipediyaga köra, unga 30 mingdan ortiq hadis kiritilgan. Inglizça Vikipediya «Musnad»ni eng yirik hadis töplamlaridan biri sifatida körsatadi va uning k…

+ Ahmad ibn Hanbal ta'limoti şogirdlari orqali mazhabga aylangan. ÖzME'ga köra, uni al-Barbahoriy davom ettirgan, keyinçalik Ibn al-Javziy va Ibn Taymiya asarlarida yanada rivojlangan. 18-asr oxirida şakllangan vahhobiylik…