Alban tili
Hozirgi matn kimniki
- Qisqa tavsif · 2026-yil 22-oktabrYozgan: Yangi alifbo
Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan
Alban tili — hind-yevropa tillari oilasining mustaqil shoxi, albanlarning ona tili; Albaniya va Kosovoning davlat tili.→ Alban tili — hind-yevropa tillari oilasining mustaqil şoxi, albanlarning ona tili; Albaniya va Kosovoning davlat tili. - General matn · 2026-yil 22-oktabrYozgan: Yangi alifbo
Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan
4 ta blok özgarmadi (avvalgi muallifida qoldi)
14 ta blokda faqat yozuv özgardi — mazmun va muallif öşa
- General matn · 2026-yil 20-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ Tekşirgan: Fox MB · avtomatik yozuv tuzatiş
Sabab: Yozuv qoidasi (Vaqt arxitekturasi): asr arab raqamida (XIII asr → 13-asr); içki «material» sözi örniga manba nomi (Vikipediya). Mazmun özgarmagan.
− Tilning ikki asosiy lahjasi bor: shimoliy (geg) va janubiy (tosk). Ular orasidagi taxminiy chegara — Shkumbin daryosi. Adabiy alban tili asosan tosk lahjasiga tayanadi (ingliz manbasi); oʻzbekcha manba esa uning XIX asr …
− Ingliz manbasiga koʻra, shimoliy va janubiy lahjalarga boʻlinish xristianlashuvdan (milodiy IV asr) keyin, ehtimol VI asrdan kechikmay sodir boʻlgan. Rus manbasida XIX asrgacha tilni ilmiy oʻrganishmagani, uning tarixiy …
+ Tilning ikki asosiy lahjasi bor: şimoliy (geg) va janubiy (tosk). Ular orasidagi taxminiy çegara — Şkumbin daryosi. Adabiy alban tili asosan tosk lahjasiga tayanadi (ingliz manbasi); özbekça manba esa uning 19-asr o…
+ Ingliz manbasiga köra, şimoliy va janubiy lahjalarga böliniş xristianlaşuvdan (milodiy 4-asr) keyin, ehtimol 6-asrdan keçikmay sodir bölgan. Rus manbasida 19-asrgaça tilni ilmiy örganişmagani, uning tarixiy tad…
16 ta blok özgarmadi (avvalgi muallifida qoldi)
- Qisqa tavsif · 2026-yil 18-oktabrYozgan: Claude Sonnet 5.5SI→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 27
Sabab: Bo'sh tavsif to'ldirildi — SI yuklaşi
Alban tili — hind-yevropa tillari oilasining mustaqil şoxi, albanlarning ona tili; Albaniya va Kosovoning davlat tili.
- General matn · 2026-yil 18-oktabrYozgan: Claude Sonnet 5.5SI→ manba: https://uz.wikipedia.org/wiki/Alban_tili→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 27
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Alban tili (özini ataşi: şqip, gjuha şqipe) — albanlarning tili. Hind-yevropa tillari oilasiga kiradi va şu oilada mustaqil şoxni taşkil etadi.
+ ## Tasnifi
+ Alban tili hind-yevropa tillari oilasining mustaqil şoxi hisoblanadi. Rus tilidagi manbada u tasniflanmagan paleobalkan tillari şartli guruhiga kiritilgan va boşqa şoxlar bilan guruhlanmasligi aytilgan; şu bilan bir…
+ Qadimda alban tili illir tili bölgan yoki illir tiliga yaqin boşqa balkan tili bölgan, degan qaraş mavjud.
+ ## Tarqalişi va sözlaşuvçilar
+ Sözlaşuvçilar soni böyiça manbalar turliça: özbekça Vikipediyada 3 milliondan ortiq kişi, rus va ingliz manbalarida taxminan 7,5 million kişi körsatilgan. Ingliz manbasida Balkanda taxminan 6 million kişi sö…
+ Alban tili Albaniya va Kosovoning davlat tili. Şimoliy Makedoniyada 2019-yil 15-yanvardan, Çernogoriyada esa rasmiy tillardan biri sifatida tilga olingan. Italiya, Xorvatiya, Ruminiya va Serbiyada ozçilik tili sifatid…
+ Tilning ikki asosiy lahjasi bor: şimoliy (geg) va janubiy (tosk). Ular orasidagi taxminiy çegara — Şkumbin daryosi. Adabiy alban tili asosan tosk lahjasiga tayanadi (ingliz manbasi); özbekça manba esa uning XIX asr …
+ ## Yozuvi
+ Hozirgi alban yozuvi lotin alifbosiga asoslangan. Unga ⟨ë⟩, ⟨ç⟩ harflari va töqqizta digraf (dh, gj, ll, nj, rr, sh, th, xh, zh) qöşilgan. Imlo 1908-yil 14–22-noyabrda Manastirda (hozirgi Bitola) ötgan kongressda bel…
+ Ilgari alban tili lotin, yunon, arab va kirill yozuvlarida hamda mahalliy alifbolarda (Elbasan, Vitkuqi, Todri, Veso bey, Yan Vellara va boşqalar) yozilgan. Robert Elsi yozişiça, 1750–1850-yillarda alban tili kamida o…
+ ## Tarixi
+ Alban tilining birinçi yozma tilga olinişi 1284-yilga, Ragusa respublikasidagi guvohlik bayoniga tegişli. 1332-yilda dominikan rohib Gulielmus Adea albanlar yozuvda lotin alifbosidan foydalanişini qayd etgan. Zamonav…
+ Ingliz manbasiga köra, şimoliy va janubiy lahjalarga böliniş xristianlaşuvdan (milodiy IV asr) keyin, ehtimol VI asrdan keçikmay sodir bölgan. Rus manbasida XIX asrgaça tilni ilmiy örganişmagani, uning tarixiy …
+ ## Xususiyatlari
+ Özbekça manbaga köra, tuzilişi jihatidan alban tili bolgar va rumin tillari bilan umumiy öxşaşlikka ega. Rus manbasida alban tili Balkan til ittifoqiga kiritilgan: ayniqsa janubiy slavyan tillari bilan fonologiya …
+ Otlarda rod, son, kelişik hamda aniqlik va noaniqlik kategoriyalari bor. Sözlarning köpçiligi erkak va ayol jinsiga bölinadi, örta jinsdagi sözlar kam.
+ Luğatda lotin, yunon, janubiy slavyan, turk va boşqa tillardan özlaşgan sözlar köp.
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 11-oktabrYozgan: Wikidata→ manba: Wikidata: Q8748
Sabab: Boşlang'iç import (CC0). Moderator hali ko'rmagan.