American Express
SaqlaşÖqiş: 2 daqiqa
American Express (AmEx, Amex) — tölov kartalariga ixtisoslaşgan amerikalik moliyaviy xizmatlar kompaniyasi. Kompaniya kredit kartalari, tölov kartalari va sayohat çeklari bilan tanilgan. Boş qarorgohi Nyu-Yorkda joylaşgan.
Tarixi
13Kompaniya 1850-yilda Genri Uells, Uilyam Fargo va Jon Batterfild egalik qilgan ekspress yetkazib beriş kompaniyalarining birlaşuvi natijasida taşkil etilgan. Ingliz tilidagi manbaga köra, u Nyu-Yorkning Buffalo şahrida yuk taşiş kompaniyasi sifatida boşlangan; rus tilidagi manbada 1850-yil 18-mart sanasi va Nyu-York körsatilgan. Ikki yildan söng Uells va Fargo Wells Fargo & Company kompaniyasini ta'sis etdi.
1891-yilda kompaniya sayohat çeklarini çiqara boşladi. 1915-yilda sayohatçilarga moliyaviy xizmat körsatuvçi bölim oçildi. 1918-yilda yuk yetkaziş agentliklari milliylaştirilib, yagona kompaniyaga birlaştirildi; şundan söng American Express sayohat xizmatlariga e'tibor qaratdi.
Birinçi tölov kartasi 1958-yilda çiqarilgan. 1966-yilda Gold Card joriy etildi. 1980-yillarda kompaniya moliyaviy xizmatlar holdingiga aylaniş yölida bir neça kompaniyani sotib oldi: 1981-yilda Shearson Loeb Rhoades (1993-yilda sotilgan), 1984-yilda Investors Diversified Services (2005-yilda Ameriprise Financial sifatida ajratilgan). 1968-yilda sotib olingan Fireman's Fund Insurance 1985-yilda ajratilgan. 2008-yilda xalqaro bank bölinmasi American Express Bank Ltd Britaniyaning Standard Chartered bankiga sotildi. Ingliz tilidagi manbaga köra, kompaniya 2008-yilgi moliyaviy inqiroz davrida bank holdingiga aylangan.
2022-yil martida kompaniya Rossiya va Belarusdagi faoliyatini töxtatdi.
Faoliyati
13Kompaniya uç bölinmadan iborat: Global Consumer Services Group (iste'molçi kartalari), Global Commercial Services (korporativ kartalar va tijorat moliyaviy xizmatlari) hamda Global Merchant & Network Services (tranzaksiyalar). Ingliz tilidagi manbaga köra, taklif etiladigan kartalar orasida sayohat va ovqatlaniş kartalari, kundalik xarajatlar uçun ball töplovçi kartalar va keşbek kartalari bor; Green, Gold va Platinum kartalari keng tanilgan. Centurion Card 1999-yilda joriy etilgan. 2013-yildan kompaniya ayrim karta egalari uçun aeroport zallarini işlata boşladi.
Raqamlarda
13- 2020-yilda umumiy daromad 36,1 mlrd dollar bölgan, şundan 20,4 mlrd dollari diskont daromadi.
- 2020-yil oxirida muomaladagi kartalar taxminan 112 mln (AQShda 53,8 mln) edi; ingliz tilidagi manbaga köra 2023-yil 31-dekabrda 141,2 mln.
- 2023-yilda kompaniya tarmoğida 1,7 trln dollardan ortiq xaridlar amalga oşirilgan; Amex jahonda xaridlar hajmi böyiça törtinçi karta tarmoği.
- Forbes Global 2000 röyxatida 2023-yilda 63-örin.
- Aktivlari 270 mlrd dollar (AQShdagi 16-yirik bank).
Rahbariyati va tuzilmasi
13Kenneth Şeno 2001–2018-yillarda direktorlar kengaşi raisi va boş direktor bölgan. 2018-yil fevralidan bu lavozimlarni Stiven Skveri egallaydi; u kompaniyada 1985-yildan işlaydi. Oddiy aksiyalar Nyu-York fond birjasida savdo qilinadi va kompaniya Dow Jones sanoat indeksiga kiradi. Rus tilidagi manbaga köra, aksiyalarning 84 foizi institutsional investorlarga tegişli; eng yirigi Berkshire Hathaway (16,8 foiz).
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)American Express // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/2036 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APAAmerican Express. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/2036
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/2036
Raqamlarda
Xodimlar soni · 2021-yil
64 000 kişi
+14,3 % (yaxşi)2016-yilga nisbatan
Daromad (tuşum) · 2024-yil
AQSh dollari: 38,8 mlrd
+4,3 % (yaxşi)2023-yilga nisbatan
Sof foyda · 2024-yil
AQSh dollari: 10,1 mlrd
+21 % (yaxşi)2023-yilga nisbatan
Umumiy kapital (öz mablaği) · 2021-yil
AQSh dollari: 19,6 mlrd
Aktivlar · 2021-yil
AQSh dollari: 166,5 mlrd
Bozor qiymati · 5-avgust 2022
AQSh dollari: 118 mlrd
Manba: Wikidata (CC0)· bot muntazam yangilaydi, oxirgi marta 2026-yil 26-oktabr
Manbalar
1 ta manba- 1Wikidata: Q194360wikidata.org · 7 ta fakt manbasi
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.