Areal

+ Areal (lotinça «area» — «maydon, makon») — ösimlik yoki hayvonlarning biror turi, turkumi, oilasi yoki boşqa sistematik guruhi tarqalgan hudud yoki suv havzasi. Bu tuşunça ösimliklar geografiyasi va zoogeografiyaning aso…

+ ## Yaxlit va ajralgan areal

+ ÖzME'ga köra, yaxlit (yalpi) va ajralgan (bölingan) areallar farqlanadi. Tur vakillari bir tekis tarqalgan, özi uçun qulay joylarda köp uçraydigan hudud yaxlit areal hisoblanadi. Agar yaxlit areal ikki yoki undan ortiq q…

+ Rusça Vikipediyaga köra, köp turlarning areali yaxlit, biroq ayrimlariniki uzilgan (dizyunktiv) böladi. Yevrosiyoda bunday uzilişlarning asosiy sababi muzlik davri va undan keyingi issiq-quruq davrlar bölgan: ba'zi şimol…

+ ## Areal kattaligi

+ ÖzME'ga köra, bir neça qit'a va okeanni egallagan turlar keng areal hosil qiladi; masalan, boşoqdoşlar oilasi, çumçuqsimonlar va delfinsimonlar turkumlari şunday. Juda keng tarqalgan turlar kosmopolit yoki panendemik tur…

+ ÖzME'ga köra, areal içida tur individlari bir tekis taqsimlanmaydi: ular markazda ziçroq, çekkalarga tomon esa tobora siyrakroq joylaşadi. Areal çegarasi barqaror bölişi ham, vaqt ötişi bilan özgarişi ham mumkin. Rusça V…

+ ## Sun'iy areal

+ Odam faoliyati natijasida özgargan areal sun'iy areal deyiladi; u boşqa joyga keltirilib, iqlimlaştirilgan (introduksiya qilingan) turlarda hosil böladi. ÖzME'ga köra, 19-asr oxirida serhosil Meksika ğözasi Amerikadan Ör…

+ ## Boşqa turlari

+ ÖzME'ga köra, tabiatda soçma, sertarmoq, tutaş, yondoş, kengayuvçi, torayuvçi va uzilgan areallar ham uçraydi. Rusça Vikipediyaga köra, arealni xaritada tasvirlaşda avval tur topilgan aniq nuqtalar belgilanadi (nuqtali a…