Bandixon tumani
SaqlaşÖqiş: 2 daqiqa
Bandixon tumani — Özbekistonning Surxondaryo viloyatidagi tuman. Markazi — Bandixon. ÖzME'ga köra, tuman 1992-yil 18-mayda taşkil etilgan, maydoni taxminan 200 km². U viloyatning Qumqörğon, Qiziriq, Jarqörğon, Şerobod va Boysun tumanlari bilan çegaradoş. Rusça va Özbekça Vikipediyaga köra, tuman 2010-yilda tugatilib, hududi Qiziriq tumaniga qöşilgan, 2019-yil oxirida esa qayta tuzilgan.12
Nomi
13Rusça Vikipediyaga köra, «Bandixon» nomi forsça izofa qurilmasidan kelib çiqqan: «band» (töğon), «i» qöşimçasi va «xon» sözlaridan tuzilgan bölib, «xonning töğoni» yoki «xon qurdirgan töğon» ma'nosini beradi.
Tarixi
13Tuman hududida bir neça qadimiy qörğon qoldiqlari topilgan. Ulardan eng yirigi — miloddan avvalgi II–I asrlarga oid Bandixon qörğoni; ÖzME'ga köra, uni arxeologlar 1973-yilda aniqlagan. Özbekça Vikipediya ma'lumotiça, yodgorlikda 1975–1976-yillarda qazişmalar olib borilgan, uning umumiy maydoni taxminan 1,5 gektar.
Tabiati
13Tuman Surxon-Şerobod daştining şimoliy qismida joylaşgan, yer yuzasi şimoldan şarq va janubga tomon pasayib boradi. Hududda Şerobod-Sariqamiş toğlari va Bandixon-Qiziriq adirlari bor. ÖzME'ga köra, iqlimi quruq subtropik: yanvarning örtaça harorati 2,5–3°, iyulniki 30–31°, yiliga 160–200 mm yoğin tuşadi. Şimoldan Bandixon soyi oqib ötadi, ekinlar Oqqopçiğay va Şerobod ariqlaridan suğoriladi. Tuproqlari asosan böz, qumloq va qisman taqir-böz tuproqlar. Ösimlik qoplamini efemer va efemeroidlar taşkil qiladi; toğli va jarlik joylarda böri, tulki, sudralib yuruvçilar va turli haşarotlar yaşaydi.
Aholisi
13ÖzME'ga köra, 2000-yilda aholi 30 mingdan ortiq kişi bölgan; ularning 96 foizini özbeklar, 3 foizini tojiklar taşkil etgan. Barça aholi qişloqlarda yaşagan. Özbekça Vikipediyada 2019-yil uçun 75 mingdan ortiq kişi körsatilgan; bu raqam tuman qayta tuzilganda çegaralari özgargani bilan ham boğliq bölişi mumkin.
Xöjaligi
13Tuman iqtisodiyoti asosan qişloq xöjaligiga tayanadi. Paxtaçilik yetakçi tarmoq, ğalla ham ekiladi, tokçilik va boğdorçilik rivojlangan. ÖzME'ga köra, suğoriladigan yerlar tuman yer fondining 70 foizini, yaylovlar 27,5 foizini egallaydi. Tumanda kiçik korxonalar, dehqon va fermer xöjaliklari, tegirmonlar faoliyat körsatadi; Şreder nomidagi boğdorçilik, tokçilik va vinoçilik ilmiy muassasasining filiali bor. Hududni Şerobod — Denov avtomobil yöli kesib ötadi.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Bandixon tumani // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/4587 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APABandixon tumani. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/4587
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/4587
Manbalar
3 ta manba- 1Rusça Vikipediya: Бандиханский районru.wikipedia.org
- 2Özbekça Vikipediya: Bandixon tumaniuz.wikipedia.org
- 3ÖzME, 1-jild, 86-b.manbaa.uz · ÖzME, 1-jild, 86-b.
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.