Berk ölka
Hozirgi matn kimniki
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: Rusça Vikipediya: Бессточная область→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 130
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Berk ölka, yoki berk havza — oqar suvlari Dunyo okeaniga yoki unga tutaşgan dengizlarga yetib bormaydigan hudud. Bunday ölkalarda daryo va soylar içki köl yoki dengizlarga quyiladi, yoki yöl-yölakay buğlanib, yerga singi…
+ ## Tabiiy xususiyatlari
+ ÖzME'ga köra, berk ölkalarning iqlimi odatda qurğoqçil, şu sababli ularda suv kam böladi va yoğingarçilik deyarli butunlay buğlanib ketadi. Bu yerlardagi daryolarga quyi va örta oqimida odatda heç qanday irmoq qöşilmaydi…
+ Rusça Vikipediyaga köra, bunday havzaning tubini odatda oqmas köl egallaydi; bu köllar köpinça şör bölib, ba'zan qurib, şörxokka aylanadi. Oqmas köllar ayniqsa daşt va yarim çöl zonalarida köp uçraydi.
+ Ba'zi yirik daryolar berk ölkani kesib ötib, okeanga yetib boradi — ÖzME bunga Nil daryosini misol qiladi. Bunday daryolar suvini berk ölkadan taşqaridagi nam hududlardan oladi.
+ ## Örta Osiyo va dunyo misollari
+ ÖzME'ga köra, berk ölkalardagi yirik daryolar — Volga, Ural, Kura, Amudaryo, Sirdaryo, Ili va boşqalar biror içki köl yoki dengizga quyiladi. Kiçikroq daryolar, jumladan Örta Osiyodagi Zarafşon, Qaşqadaryo, Çu, Talas, Ta…
+ Eng katta berk ölkalar Afrika va Osiyoda joylaşgan. Inglizça Vikipediyaga köra, quruqlikning taxminan 18 foizi berk havzalarga tegişli, ularning eng kattasi Osiyoning içki qismidir. Qit'alar orasida berk havzalar uluşi A…
+ ## Ahamiyati
+ Berk ölkalarda suv resurslari çeklangan, şu bois ulardan oqilona foydalaniş ayniqsa muhim. Daryo suvini suğorişga haddan taşqari köp oliş havza oxiridagi köl va dengizlarning qurib qolişiga olib kelişi mumkin; Orol dengi…
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: ÖzME, 1-jild, 254-b.→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 82
Sabab: SI yuklaşi (formasiz)