Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Buxoro darvozalari

    General matnni heç kim töğridan-töğri özgartirmaydi. Har özgarişda ikki kişi körinadi: kim yozgan (SI modeli yoki inson) va kim tekşirib tasdiqlagan.

    Hozirgi matn kimniki

    Claude Opus 5.5SI 100%
    1. General matn · 2026-yil 23-oktabr
      Yozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: Rusça Vikipediya: Крепостные стены и ворота Бухары→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 143

      Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi

      + Buxoro darvozalari — [[m:687|Buxoro]] şahrini örab turgan mudofaa devorlariga qurilgan tarixiy darvozalar. Ular şaharni taşqi xavfdan himoya qiliş bilan birga savdo yöllari va qöşni viloyatlarga çiqiş nuqtalari vazifasin…

      + ## Ilk örta asrlardagi darvozalar

      + ÖzME'ga köra, Buxoro örta asr şaharsozligi an'analariga mos ravişda uç qismdan — ark (qal'a), şahriston va raboddan iborat bölgan. Arkning ikki darvozasi bölgan: ğarbiy darvoza Registon (Alaffuruşon yoki Somonfuruşon) va…

      + Rusça va özbekça Vikipediyaga köra, IX asr örtalarida, Tohiriylar noibligi davrida Buxoro atrofida taşqi devor qurilgan va u 700 gektardan ortiq hududni örab olgan. Şundan söng şahriston «şahri darun» (içki şahar), devor…

      + ## Vayron qiliniş va qayta quriliş

      + Buxoro devor va darvozalari uruşlar oqibatida bir neça bor buzilgan. ÖzME qoraxoniylar bilan somoniylar örtasidagi kuraşlar davrini va Çingizxon yurişini alohida tilga oladi. Rusça Vikipediyaga köra, devorlar qoraxoniyla…

      + 16-asrda şayboniylar davrida şahar yangi devor bilan örab olindi. Rusça Vikipediyaga köra, Abdulazizxon 1540–1549-yillarda yangi devorlar qurdirgan, Abdullaxon II davrida esa Jöybor şayxlarining yerlari şahar hududiga ki…

      + ## Keyingi davr darvozalari

      + ÖzME'ga köra, 19-asr örtalarida Buxoroning Sallaxona, Qavola Mahmud, Qarşi, Bahovuddin, Fayzobod, Samarqand, Imom, Öğlon, Talipoç, Şirgiron va Qoraköl darvozalari bölgan. 20-asr boşida şimolda Imom va Samarqand, janubda …

      + ## Hozirgi holati

      + 1920-yil kuzida qizil qöşinning Buxoroga hujumi paytida köplab obidalar qatori darvozalar ham jiddiy zarar körgan: ularning aksariyati buzilgan yoki yondirilgan. Rusça Vikipediyaga köra, 11 darvozadan faqat ikkitasi — Qo…

    2. Mavzu yaratildi · 2026-yil 23-oktabr
      Yozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: ÖzME, 2-jild, 768–769-b.→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 96

      Sabab: SI yuklaşi (formasiz)