Çatqol biosfera qöriqxonasi

+ Çatqol biosfera qöriqxonasi — [[m:852|Toşkent viloyati]]ning Parkent tumanidagi toğli hududda, Çatqol tizmasining janubi-ğarbiy tarmoqlarida joylaşgan alohida muhofaza qilinadigan tabiiy hudud. Rusça Vikipediyaga köra, Ç…

+ ## Tarixi

+ Çatqol qöriqxonasi 1947-yilda taşkil etilgan. ÖzME ma'lumotiça, Özbekiston Vazirlar Mahkamasining 1990-yil 21-iyundagi qarori bilan uning negizida Ugom-Çatqol davlat tabiat milliy boği barpo etilgan, qöriqxona esa milliy…

+ ## Maydoni va relyefi

+ ÖzME qöriqxonaning umumiy maydonini 9900 gektar deb körsatadi, Rusça Vikipediya esa ikki uçastkaning birgalikdagi maydonini 35 255 gektar deb beradi. Hudud şarqda Namangan viloyati çegarasiga, janubi-ğarbda Ohangaron tum…

+ ÖzME'ga köra, relyefi 1100 metrdan 4000 metrgaça bölgan turli balandliklar, qoyali çöqqilar va tik yon bağirlardan iborat. 1000–1500 metr balandlikda lyossimon tuproqlar, undan yuqorida esa toğ-örmon va toğ-ötloq tuproql…

+ ## Iqlimi

+ Iqlimi kontinental. Yanvarning örtaça harorati −7°, iyulniki 23–25° atrofida böladi. Yiliga 700–800 millimetr yoğin tuşadi.

+ ## Ösimlik dunyosi

+ ÖzME ma'lumotiça, qöriqxonada 1300 ga yaqin ösimlik turi, şu jumladan dorivor jenşen uçraydi. Toğ yon bağirlarida 40 dan ortiq daraxt va buta turi ösadi: tol, terak, qora arça, savur arça, yonğoq, pista, qayin, zirk, çet…

+ ## Hayvonot dunyosi

+ Qöriqxonada sut emizuvçilarning 30 dan ortiq turi yaşaydi, jumladan toğ qoploni, qönğir ayiq, toğ eçkisi, elik, tulki, börsiq va qobon. Quşlarning 140 dan ortiq turi qayd etilgan; ular orasida bedana, qirğiy, kaklik, qum…

+ ## Tarixiy yodgorliklar

+ 1965-yilda Maydontol uçastkasidagi baland qoyalarda toğ eçkisi va kiyiklar tasvirlangan qadimiy toşbitiklar — Teraklisoy petrogliflari topilgan. Rusça Vikipediyaga köra, 1985-yilda qöriqxonaga tabiatşunos Jerald Darrell …