Daikin Industries

Daikin Industries, Ltd. (yapon. ダイキン工業株式会社) — boş qarorgohi Osakada joylaşgan yapon köp tarmoqli kompaniyasi. Uning asosiy mahsuloti — isitiş, şamollatiş va havoni konditsiyalaş (HVAC) uskunalari.

Kompaniyaga 1924 yilda Akira Yamada Osakada asos solgan. Rus tilidagi Vikipediyada dastlabki nomi Osaka Kinzoku Kougyou, inglizça Vikipediyada Ōsaka Metalworking Industries LP deb körsatilgan. Rus manbasiga köra, u dastlab samolyotlar uçun radiator işlab çiqargan, söng havoni konditsiyalaş tizimlariga ötgan. 1935 yilda Yaponiyada birinçi ftoruglerodli sovutgiç işlab çiqilgan. Ikkinçi jahon uruşigaça kompaniya «Sumitomo» dzaybatsusi nazoratida bölgan. 1951 yilda monoblok, 1958 yilda maişiy konditsionerlar işlab çiqarila boşlagan.

1963 yilda kompaniya nomi özgargan. Rus manbasiga köra, u Daikin Kogyo bölgan va 1982 yildan Daikin Industries deb atalgan; inglizça manbada 1963 yildagi nom Daikin Industries, Ltd. deb berilgan, 1982 yilda esa hozirgi nomga özgargani aytilgan. Inglizça manbaga köra, «Daikin» nomi 大阪 (Osaka) va 金属 (kinzoku) ierogliflarining birinçi belgilaridan hosil bölgan.

1972 yilda Belgiyada Daikin Europe NV şöba kompaniyasi taşkil etilgan, u ertasi yili konditsioner işlab çiqarişni boşlagan. 2007 yilda Malayziyaning OYL Industries guruhi (AQShdagi McQuay International bilan birga) sotib olingan; inglizça manbada McQuay International xaridi 2006 yilga oid. 2008 yilda xitoylik Gree Electric bilan ittifoq tuzilgan. 2012 yilda Goodman Global 3,7 mlrd dollarga sotib olingan. 2017 yilda Texasdagi Daikin Texas texnologik parki oçilgan; u dunyodagi beşinçi yirik zavod hisoblanadi, qurilişi 417 mln dollar turgan. 2016 yilda italiyalik Zanotti (107 mln dollar) olinişi e'lon qilingan, 2019 yilda singapurlik BMS Engineering and Trading Pte Ltd (12,9 mln dollar) sotib olinişi ma'lum qilingan. 2024 yilda Xyustondagi stadion nomi huquqi sotib olinib, u 2025 yil 1 yanvardan Daikin Park deb atalgan. 2025 yil fevralida kompaniya oq fosforli snaryadlar işlab çiqarişni töxtatişini e'lon qilgan.

2025/26 moliya yili böyiça kompaniya quyidagi yönalişlarda işlaydi:

• havoni konditsiyalaş va sovutiş: maişiy, ofis va sanoat konditsionerlari, havo tozalagiçlar, issiqlik nasoslari, sovutiş uskunalari, çillerlar;
• kimyo: ftoruglerodlar, ftoroplastlar, farmatsevtika xomaşyosi va boşqalar;
• boşqa yönalişlar: moyli gidravlik nasos va klapanlar, markazlaşgan moylaş tizimlari, öquv raketalari uçun jangovar qismlar, Oxora kislorod konsentratorlari.

Ingliz manbasida tibbiy uskunalar, elektronika yönalişi (loyihalaş dasturlari) ham keltirilgan. Kompaniya zavodlari Yaponiya, Xitoy, AQSh, Belgiya, Braziliya, Vyetnam, Hindiston, Italiya, Malayziya, Meksika, Polşa, Tailand, Turkiya va Çexiyada joylaşgan.

• 2025/26 moliya yilida daromad — 5 trln iyena.
• Daromad tarkibi: konditsionerlaş va sovutiş — 92 %, kimyo — 6 %, boşqalar — 2 %.
• Hudud böyiça: AQSh — 36 %, Yevropa — 17 %, Yaponiya — 16 %, Osiyo va Okeaniya (Xitoysiz) — 14 %, Xitoy — 9 %, boşqa hududlar — 8 %.
• 2023 yilda xorijiy savdo daromadning 84 % ini taşkil etgan.
• 2025 yilda 170 dan ortiq mamlakatda faoliyat yuritgan (inglizça manbada 130 dan ortiq mamlakatda işlab çiqariş bazalari ham qayd etilgan).
• Forbes Global 2000 (2026): umumiy 466-örin; Yaponiya kompaniyalari orasida 41-örin. Fortune Global 500: 498-örin.

Boş qarorgoh Osakada. 2024 yil 21 mayda 100 yillik tantanasida kompaniyaga prezident va boş direktor Masanori Togawa rahbarlik qilgani, boşqaruv kengaşi raisi Noriyuki Inhoue (manbada «Noriyuk Inhoue») ekani aytilgan. Tuzilma yuqorida körsatilgan bölinmalardan iborat. 2016 yil avgustida Qohirada boş ofis oçilgan.