Dualizm
Hozirgi matn kimniki
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: Rusça Vikipediya: Дуализм (философия)→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 129
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Dualizm (lotinça «dualis» — «ikki yoqlama», «ikkilamçi») — biror ta'limot yoki tizimda bir-biriga qaytarib bölmaydigan, köpinça qarama-qarşi bölgan ikki ibtido (kuç, tamoyil, tabiat) birga mavjud ekanini e'tirof etuvçi q…
+ ## Atamaning kelib çiqişi va mazmuni
+ ÖzME'ga köra, «dualizm» atamasini falsafaga nemis faylasufi Xristian Volf (1679–1754) kiritgan. Dualistik juftliklarga quyidagilar misol böla oladi: ğoyalar dunyosi va narsalar dunyosi (Platon), yaxşilik va yomonlik, Xud…
+ ## Turlari
+ Rusça Vikipediya dualizmning bir neça turini ajratadi:
+ - **Ontologik dualizm** — ong va materiyaning tabiati haqidagi qaraş. Uning substansial şakliga köra, ong va tana mustaqil ravişda mavjud bölgan ikki xil substansiya; xossalar dualizmi esa farqni substansiyalarda emas, r…
+ ## Dindagi dualizm
+ ÖzME'ga köra, qadimda diniy-axloqiy dualizm Avestoda uçraydi: unda olam tarixi bir tomonda yaxşilik, haqiqat va yoruğlik, ikkinçi tomonda yomonlik, jaholat va zulmat örtasidagi abadiy kuraş sifatida tasvirlanadi. Rusça V…
+ ## Falsafadagi dualizm
+ Falsafada dualizm dunyo negizida bir-biriga boğliq bölmagan ikki substansiya — ruh va materiya yotadi, degan fikrda körinadi. Inglizça Vikipediyaga köra, bu qaraş ayniqsa Rene Dekart nomi bilan boğliq: u 1641-yilda aqlni…
+ ÖzME'ga köra, Gegel dualizmni mutlaq ğoya va borliq örtasidagi qarama-qarşilikni dialektik sintez orqali bartaraf etiş yöli bilan yengişga uringan; monizmning boşqa şakllari ham şu yöldan borgan. Dualizm psixologiyada ps…
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: ÖzME, 3-jild, 392-b.→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 81
Sabab: SI yuklaşi (formasiz)