Filadelfiya
Hozirgi matn kimniki
- Qisqa tavsif · 2026-yil 22-oktabrYozgan: Yangi alifbo
Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan
Filadelfiya — AQShning Pennsilvaniya shtatidagi eng yirik shahri, 1682-yilda Uilyam Penn asos solgan tarixiy, sanoat va madaniyat markazi.→ Filadelfiya — AQShning Pennsilvaniya ştatidagi eng yirik şahri, 1682-yilda Uilyam Penn asos solgan tarixiy, sanoat va madaniyat markazi. - General matn · 2026-yil 22-oktabrYozgan: Yangi alifbo
Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan
5 ta blok özgarmadi (avvalgi muallifida qoldi)
11 ta blokda faqat yozuv özgardi — mazmun va muallif öşa
- General matn · 2026-yil 20-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ Tekşirgan: Fox MB · avtomatik yozuv tuzatiş
Sabab: Yozuv qoidasi (Vaqt arxitekturasi): asr arab raqamida (XIII asr → 13-asr); içki «material» sözi örniga manba nomi (Vikipediya). Mazmun özgarmagan.
− XVIII asr oʻrtalariga kelib Filadelfiya savdo markaziga aylangan. Benjamin Franklin shahar xizmatlarini yaxshilashda, jumladan yongʻin xizmati, kutubxona va kasalxonalar tashkil etishda ishtirok etgan.
− Shahar Delaver daryosi boʻyida, Atlantika okeani sohiliga yaqin joylashgan. Markaziy qismi XVII asrda Penn rejasi asosida qurilgan: sharqdan gʻarbga va shimoldan janubga yoʻnalgan toʻgʻri koʻchalar tarmogʻi, kvartallar o…
− Birinchi materialga koʻra, shahar aholisi 2002-yilda 1,5 mln. kishi boʻlgan va AQShda aholi soni boʻyicha beshinchi oʻrinda turgan. Ingliz tilidagi materialda 2020-yilgi roʻyxat boʻyicha aholi 1,60 mln. kishi, shahar AQS…
+ 18-asr örtalariga kelib Filadelfiya savdo markaziga aylangan. Benjamin Franklin şahar xizmatlarini yaxşilaşda, jumladan yonğin xizmati, kutubxona va kasalxonalar taşkil etişda iştirok etgan.
+ Şahar Delaver daryosi böyida, Atlantika okeani sohiliga yaqin joylaşgan. Markaziy qismi 17-asrda Penn rejasi asosida qurilgan: şarqdan ğarbga va şimoldan janubga yönalgan töğri köçalar tarmoği, kvartallar ora…
+ Birinçi manbaga köra, şahar aholisi 2002-yilda 1,5 mln. kişi bölgan va AQShda aholi soni böyiça beşinçi örinda turgan. Ingliz tilidagi Vikipediyada 2020-yilgi röyxat böyiça aholi 1,60 mln. kişi, şahar AQSh…
13 ta blok özgarmadi (avvalgi muallifida qoldi)
- Qisqa tavsif · 2026-yil 18-oktabrYozgan: Claude Sonnet 5.5SI→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 56
Sabab: Bo'sh tavsif to'ldirildi — SI yuklaşi
Filadelfiya — AQShning Pennsilvaniya ştatidagi eng yirik şahri, 1682-yilda Uilyam Penn asos solgan tarixiy, sanoat va madaniyat markazi.
- General matn · 2026-yil 18-oktabrYozgan: Claude Sonnet 5.5SI→ manba: https://uz.wikipedia.org/wiki/Filadelfiya→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 56
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Filadelfiya — AQShning Pennsilvaniya ştatidagi eng yirik şahri. U Delaver daryosi böyida joylaşgan dengiz porti, sanoat, savdo va madaniyat markazidir.
+ ## Tarixi
+ Şaharga 1682-yilda ingliz kvakeri Uilyam Penn asos solgan. Nomi yunonça «birodarlik muhabbati» ma'nosini bildiradi (φίλος — «sevimli», ἀδελφός — «birodar»). Penn mustamlakada hamma erkin ibodat qilişi mumkin bölişin…
+ XVIII asr örtalariga kelib Filadelfiya savdo markaziga aylangan. Benjamin Franklin şahar xizmatlarini yaxşilaşda, jumladan yonğin xizmati, kutubxona va kasalxonalar taşkil etişda iştirok etgan.
+ 1774-yilda Karpenters-xollda Birinçi Kontinental kongress ötgan va unda 13 mustamlakadan 12 tasining vakillari qatnaşgan. Ikkinçi Kontinental kongress 1775—1781-yillarda şu yerda işlagan va 1776-yil 4-iyulda Mustaq…
+ ## Geografiyasi
+ Şahar Delaver daryosi böyida, Atlantika okeani sohiliga yaqin joylaşgan. Markaziy qismi XVII asrda Penn rejasi asosida qurilgan: şarqdan ğarbga va şimoldan janubga yönalgan töğri köçalar tarmoği, kvartallar o…
+ Iqlimi Kyoppen tasnifi böyiça mötadil nam subtropik iqlimning şimoliy çekkasiga (Cfa) kiradi: qiş nisbatan yumşoq va özgaruvçan, yoz uzoq, dim va issiq, yoğin yil böyi yoğadi.
+ ## Aholisi
+ Birinçi materialga köra, şahar aholisi 2002-yilda 1,5 mln. kişi bölgan va AQShda aholi soni böyiça beşinçi örinda turgan. Ingliz tilidagi materialda 2020-yilgi röyxat böyiça aholi 1,60 mln. kişi, şahar AQS…
+ ## Iqtisodiyoti
+ Sanoati köp tarmoqli; yetakçi tarmoq — maşinasozlik (sanoat jihozlari, aviatsiya, kemasozlik, avtomobilsozlik, elektrotexnika, temir yöl vagonlari va lokomotivlar). Kimyo, farmatsevtika, neftni qayta işlaş, oziq-ov…
+ Transport: aeroporti xalqaro ahamiyatga ega, 30-köça vokzali Amtrak tarmoğining muhim tuguni. Metropoliten 1907-yilda oçilgan va AQShda uçinçi bölgan; transportni SEPTA boşqaradi.
+ ## Madaniyati va diqqatga sazovor joylari
+ Şaharning asosiy tarixiy yodgorligi — Mustaqillik zali (Independence Hall), unda 1776-yilda Mustaqillik deklaratsiyasi, 1787-yilda AQSh Konstitutsiyasi qabul qilingan. Yonida mustaqillik ramzi — Ozodlik qönğiroği tur…
+ Muzeylar orasida Filadelfiya san'at muzeyi, Roden muzeyi, Pensilvaniya tasviriy san'at akademiyasi va Dengiz muzeyi bor. Feyrmaunt parki dunyodagi yirik şahar boğlaridan biri; unda mamlakatdagi eng qadimgi hayvonot bog…
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 11-oktabrYozgan: Wikidata→ manba: Wikidata: Q1345
Sabab: Boşlang'iç import (CC0). Moderator hali ko'rmagan.