Ğallaorol tumani
SaqlaşÖqiş: 2 daqiqa
Ğallaorol tumani — Jizzax viloyatining ğarbiy va janubi-ğarbiy qismidagi tuman. ÖzME'ga köra, u 1926-yil 29-sentabrda taşkil etilgan va 1931-yilgaça Yangiqörğon tumani deb atalgan. Rusça Vikipediyaga köra, 1943-yilda tuman hududining bir qismi yangi tuzilgan Qoraqişloq tumaniga berilgan, 1957-yil 12-oktabrda esa bu tuman qaytadan Ğallaorolga qöşilgan. Ma'muriy markazi — Ğallaorol şahri.1
Joylaşuvi
13Tuman şimolda Foriş, şarqda Jizzax, janubda Baxmal tumanlari bilan, janubi-ğarb va ğarbda esa Samarqand viloyati bilan çegaradoş. ÖzME maydonini 2,0 ming km² deb körsatadi. ÖzME'ga köra, tuman tarkibida bitta şahar, Marjonbuloq va Qöytoş şaharçalari hamda ön bir qişloq fuqarolari yiğini (Buloqboşi, Guliston, Ittifoq, Kökbuloq, Mirzabuloq, Qipçoqsoy va boşqalar) bor.
Tabiati
13Tumanning markaziy va ğarbiy qismi tekislik, şimoli va şimoli-ğarbi esa qir, baland adir va toğlardan iborat. Şimoldan Nurota tizmasi, şarqdan Molguzar toği bilan öralgan. Yer sathi markazdan şimolga qarab taxminan 350–400 m dan 1600–1900 m gaça kötarilib boradi. ÖzME'ga köra, iqlimi keskin kontinental: yozi quruq va issiq, qişi sovuq, yanvarning örtaça harorati −2°, yillik yoğin 326 mm atrofida. Hududdan Sangzor daryosi oqib ötadi, soy va jarlar köp. Adirlarda lyoss ustida hosil bölgan böz tuproqlar tarqalgan.
Yer ostida volfram, qörğoşin, rux va oltin rudalari, gips, granit, ohaktoş va boşqa quriliş materiallari, şuningdek şifobaxş mineral suv manbai bor. Yovvoyi ösimliklardan lola, qizğaldoq, yalpiz, zira, na'matak, zirk, hayvonlardan arxar, qobon, tulki, çiyaböri, quşlardan burgut, tuvaloq, kaklik va qirğovul uçraydi.
Aholisi
13ÖzME'ga köra, 2005-yilda tumanda 128,1 ming kişi yaşagan, aholi ziçligi har km² ga 60 kişidan oşgan. Aholining asosiy qismini özbeklar taşkil etadi, tojiklar, tatarlar va ruslar ham istiqomat qiladi. Aholining aksariyati qişloqlarda yaşaydi.
Xöjaligi
13ÖzME'ga köra, tuman sanoatida Marjonbuloq va Qöytoşdagi volfram-molibden konlari muhim örin tutadi. Bundan taşqari, tumanda meva-konserva va vino işlab çiqariş, parrandaçilik, sut qayta işlaş, paxta tozalaş va ğişt korxonalari, şuningdek bir neça xorijiy sarmoyali qöşma korxona, jumladan, Qöytoşdagi «Vollastonit» korxonasi faoliyat yuritgan.
Qişloq xöjaligining asosiy yönalişlari — ğallaçilik, boğdorçilik, tokçilik va çorvaçilik, şu jumladan qorakölçilik. Ekin maydonlarida don, sabzavot, kartoşka, poliz va ozuqa ekinlari yetiştiriladi.
Transport va tarixiy yodgorliklari
13Tuman hududidan Katta Özbekiston trakti va temir yöl ötadi; Toşkent—Samarqand yönalişidagi tezyurar poyezdlar ham şu yerdan qatnaydi. Tuman markazidan Toşkent, Samarqand, Jizzax va viloyatning boşqa şaharlariga avtobuslar yuradi.
ÖzME'ga köra, Ğallaorol hududida bir qator arxeologik yodgorliklar, jumladan, miloddan avvalgi I asrga oid Oydinsoy, milodiy I asrga oid Şahidtepa, şuningdek Qönğirtepa, Almantepa, Lapaktepa va Nuşkent kabi qadimiy manzilgohlar qoldiqlari bor. Tumanda «Ğallaorol ovozi» gazetasi çop etiladi.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Ğallaorol tumani // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/3481 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APAĞallaorol tumani. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/3481
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/3481
Manbalar
2 ta manba- 1Rusça Vikipediya: Галляаральский районru.wikipedia.org
- 2ÖzME, 11-jild, 12–13-b.manbaa.uz · ÖzME, 11-jild, 12–13-b.
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.