Immobilizatsiya
SaqlaşÖqiş: 2 daqiqa
Immobilizatsiya (lotinça immobilis — «qimirlamaydigan, harakatsiz») — tananing şikastlangan yoki kasallangan qismini, köpinça qöl-oyoq yoki umurtqa poğonasini, harakatsiz holatga keltirib qöyiş. ÖzME'ga köra, u suyak sinişi va çiqişida, tayanç-harakat a'zolarining yalliğlanişli kasalliklarida, suyak va yumşoq töqimalar jarohatlarida hamda operatsiyadan keyingi davrda qöllaniladi. Rusça Vikipediyada bu atamaning tibbiyotdan taşqari iqtisodiyot va bank işida ham işlatilişi qayd etilgan, biroq uşbu maqola uning tibbiy ma'nosiga bağişlangan.12
Ahamiyati
13ÖzME'ga köra, şikastlangan joyni qimirlatmaslik oğriqni kamaytiradi, travmatik şok va infeksiya rivojlanişining oldini olişga yordam beradi hamda bemorning tezroq tuzalişiga imkon yaratadi. Singan suyak bölaklarining siljimasligi atrofdagi qon tomirlar, nervlar va yumşoq töqimalarni qöşimça jarohatdan saqlaydi. Şu sababli immobilizatsiya Tibbiyotda, ayniqsa travmatologiya va birinçi yordam amaliyotida asosiy usullardan biri hisoblanadi.
Turlari
13Immobilizatsiya ikki xil böladi: vaqtinçalik (transport) va doimiy (davolaş) immobilizatsiyasi.
Vaqtinçalik immobilizatsiya hodisa joyida, bemorni kasalxonaga yetkazguniça qilinadi. ÖzME uni oğir şikastlanişlarda birinçi yordamning eng muhim vositasi deb ataydi. Buning asosiy usuli — şinalaş, ya'ni şikastlangan a'zoni maxsus moslama — şinaga boğlab qöyiş. Agar tayyor şina bölmasa, qöl ostidagi narsalar: faner, taxta, tayoq va boşqalardan foydalaniladi. Rusça Vikipediyaga köra, eng keng tarqalgan transport şinalari orasida simdan yasalgan, istalgan şaklga keltirilişi mumkin bölgan Kramer şinasi, undan avval qöllangan yoğoç Diterixs şinasi hamda havo bilan töldiriladigan pnevmatik şinalar bor. Bundan taşqari, böyin umurtqalari uçun yumşoq şina-yoqa (Şans yoqasi) qöllaniladi.
Bemor kasalxonaga kelgaç, vaqtinçalik immobilizatsiya doimiy immobilizatsiya bilan almaştiriladi. ÖzME'ga köra, davolaş maqsadidagi immobilizatsiya gips boğlam, skelet tortmasi (tortib qöyiş), ortopedik moslamalar va korset yordamida amalga oşiriladi. Singan suyak bölaklarini jarrohlik yöli bilan biriktiriş uçun maxsus vintlar va plastinkalar işlatiladi.
Fan bilan aloqasi
13Rusça Vikipediyaga köra, şina va boğlamlarni qöyiş qoidalarini tibbiyotning desmurgiya deb ataladigan bölimi örganadi. Şinalar yuz-jağ jarrohligi va stomatologiyada ham qöllaniladi: jağ suyagi singanda tişlar va jağlarni mahkamlaydigan turli maxsus şinalar mavjud.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Immobilizatsiya // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/2455 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APAImmobilizatsiya. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/2455
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/2455
Manbalar
3 ta manba- 1Rusça Vikipediya: Иммобилизацияru.wikipedia.org
- 2Rusça Vikipediya: Шина (медицина)ru.wikipedia.org
- 3ÖzME, 4-jild, 135-b.manbaa.uz · ÖzME, 4-jild, 135-b.
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.