Juzjon

+ Juzjon, Guzgon — [[m:209|Afğoniston]]ning şimolidagi tarixiy viloyat va örta asrlarda mavjud bölgan mahalliy hokimlik. Hozir şu nom bilan atalgan Javzjon (Jouzjon) viloyati bor. Inglizça Vikipediyaga köra, nom «Guzgon» y…

+ ## Geografiyasi

+ Tarixiy Juzjonning çegaralari doimiy bölmagan. ÖzME'ga köra, 10-asrda u keng hududni egallagan: ğarbda Garçiston va [[m:736|Marv]], şarqda [[m:733|Balx]], Toxariston va Bomiyon, janubda Ğur va Bust, şimolda Amudaryo bila…

+ ## Ilk tarixi

+ ÖzME'ga köra, Juzjon nomi «Şohnoma»da Turon şohi Afrosiyob bilan boğliq voqealar munosabati bilan tilga olinadi. Xitoy manbalarida, xususan «Tanşu»da, u Xu-çje-kyen deb atalib, uning hukmdori ellik ming kişilik qöşinga e…

+ Arablargaça va undan keyin ham mahalliy hokimlar «guzgon-xudot» unvonini yuritgan. ÖzME qayd etişiça, xalifalik davrida viloyatdan bor-yöği 152 ming dirham xiroj olingan.

+ ## Fariğuniylar davri

+ 10-asrda Juzjonni mahalliy Fariğuniylar sulolasi boşqargan. ÖzME'ga köra, ular şunçalik qudratli bölganki, Somoniylarga xiroj tölamay, faqat sovğa-salom jönatib turgan. Mazkur sulola saroyida yaratilgan noma'lum muallifn…

+ ÖzME'ga köra, 9-asrda viloyat poytaxti Anbar şahri (hozirgi Saripul) bölgan va unda xalifalik noibi qarorgohi joylaşgan. 10-asrda Fariğuniylarning qişki qarorgohi Anbarda, yozgisi Gurzuvon şahrida bölgan. Anbar boy savdo…

+ ## Keyingi taqdiri

+ Fariğuniylar hokimiyati qulagaç, Mahmud Ğaznaviy Juzjonni öz saltanatiga qöşib olgan; ÖzME bu voqeani 1019-yilga sanaydi, Inglizça Vikipediya esa sulola amiri 1016-yilda öz askarlari tomonidan öldirilganini qayd etadi. Ö…

+ ## Hozirgi Javzjon

+ Rusça Vikipediyaga köra, hozirgi Javzjon viloyati şarqda Balx, ğarbda Foryob, janubda Saripul viloyatlari, şimolda [[m:387|Turkmaniston]] bilan çegaradoş. Markazi — Şibirğon şahri. Aholisining asosiy qismini özbeklar va …