Kirundi
Hozirgi matn kimniki
- Qisqa tavsif · 2026-yil 22-oktabrYozgan: Yangi alifbo
Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan
Kirundi (Ikirundi, Rundi) — Burundining milliy tili, bantu tillaridan biri; kinyarvanda tili bilan oʻzaro tushunarli.→ Kirundi (Ikirundi, Rundi) — Burundining milliy tili, bantu tillaridan biri; kinyarvanda tili bilan özaro tuşunarli. - General matn · 2026-yil 22-oktabrYozgan: Yangi alifbo
Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan
5 ta blok özgarmadi (avvalgi muallifida qoldi)
10 ta blokda faqat yozuv özgardi — mazmun va muallif öşa
- Qisqa tavsif · 2026-yil 18-oktabrYozgan: Claude Sonnet 5.5SI→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 25
Sabab: Bo'sh tavsif to'ldirildi — SI yuklaşi
Kirundi (Ikirundi, Rundi) — Burundining milliy tili, bantu tillaridan biri; kinyarvanda tili bilan özaro tuşunarli.
- General matn · 2026-yil 18-oktabrYozgan: Claude Sonnet 5.5SI→ manba: https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A0%D1%83%D0%BD%D0%B4%D0%B8_(%D1%8F%D0%B7%D1%8B%D0%BA)→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 25
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Kirundi (rasmiy nomi Ikirundi, şuningdek Rundi) — bantu tillaridan biri va Burundining milliy tili. U Ruanda milliy tili kinyarvanda bilan özaro tuşunarli.
+ ## Tasnifi
+ Kirundi bantu tillari oilasiga kiradi. Malkolm Gatri uni kinyarvanda va yana bir neça til bilan birga D zonasining D60 guruhiga kiritib, D62 raqamini bergan. Keyinroq bu guruh asosida J zonasi tuzilgan, şuning uçun SI…
+ ## Tarqalişi va sözlaşuvçilar
+ Rusça manbaga köra, kirundida Burundi hamda Tanzaniya va Kongoning tutaş hududlarida, şuningdek Ugandada taxminan 6 million kişi sözlaşadi. Inglizça manba Ruanda–Rundi dialektlar uzluksizligi Burundi, Ruanda, Tan…
+ Kirundi ona tili sifatida hutu (bakiga ham), tutsi, tva va hima xalqlarida uçraydi; boşqa qarindoş etnik guruhlar ham uni ona tili qilib olgan. Rusça manbada sözlaşuvçilarning 84 foizi hutu, 15 foizi tutsi, 1 foiz…
+ ## Yozuvi
+ Kirundi yozuvi lotin alifbosiga asoslangan.
+ ## Tarixi
+ Kirundi Burundi Qirolligining 1962-yilgi Konstitutsiyasida rasmiy til deb e'tirof etilgan. Şu konstitutsiyaga muvofiq, ayniqsa 1962–1963-yillarda Burundining “Bulletin Officiel” naşrida çop etilgan köplab hukumat buy…
+ ## Xususiyatlari
+ Adabiyotlarda kirundida 5 unli qayd etiladi; undoşlar soni 19 dan 26 gaça deb körsatiladi. Barça unlilar uzun va qisqa şaklda uçraydi, bu farq fonemik ahamiyatga ega.
+ Kirundi — tonal til. Unda ikki asosiy ton bor: yuqori va past. Uzun unli pastdan yuqori tonga ötsa, kötariluvçi ton, yuqoridan pastga ötsa, tuşuvçi ton sifatida belgilanadi. Kirundi bantu tillaridagi ton özgarişi…
+ Slog tuzilişi CV deb hisoblanadi: undoşlar birikmasi, yopiq böğin va murakkab unli yadro yöq. Kirundida undoşlar uyğunligi, xususan sibilantlar bilan boğliq hodisa ham qayd etilgan: /ʃ/ va /ʒ/ oldingi qöşni öz…
+ Kinyarvanda singari kirundida bantu tillarining 16 ot sinfi qöllanadi. Ular ba'zan 10 juftga guruhlanadi, şunda deyarli har bir sözning birlik va köplik şakli bir juftga kiradi.
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 11-oktabrYozgan: Wikidata→ manba: Wikidata: Q33583
Sabab: Boşlang'iç import (CC0). Moderator hali ko'rmagan.