Lojuvard

+ Lojuvard (forsça — «moviy»), lazurit, lyapis-lazur — töq kök rangli mineral va undan iborat qimmatbaho bezak toşi. Qadimdan zargarlik, toşkesarlik va rangtasvirda qadrlanib kelgan bu toş tarkibidagi mineral ilmiy adabiyo…

+ ## Nomi

+ Inglizça Vikipediyaga köra, toşning nomi forsça lojvard sözidan kelib çiqqan va bu söz köpgina tillarda kök rang nomining asosiga aylangan: ispan va portugal tillaridagi azul, ingliz tilidagi azure şular jumlasidandir. S…

+ ## Tarkibi va xossalari

+ ÖzME'ga köra, lojuvard natriy va kalsiyning sulfat, xlor va oltingugurt tutgan alyumosilikati bölib, kub singoniyada kristallanadi. U asosan töq kök, binafşa va kökimtir-yaşil tusdagi yaxlit, ziç, mayda donador massalar …

+ Inglizça Vikipediyaga köra, bezak toşi sifatida işlatiladigan lyapis-lazur aslida metamorfik toğ jinsi bölib, uning asosiy mineral tarkibiy qismi lazurit (odatda 30–40 foiz) hisoblanadi; unda kalsit (oq doğlar) va pirit …

+ ## Hosil bölişi va konlari

+ ÖzME'ga köra, lojuvard ohaktoşlarning işqoriy va kamroq nordon magmatik jinslar hamda ularning pegmatitlari bilan tutaşgan joylarida kontakt metamorfizmi natijasida hosil böladi; köpinça flogopit, gumit va forsterit bila…

+ Inglizça Vikipediyaga köra, Afğonistonning şimoli-şarqidagi Badaxşon viloyati, Kokça daryosi vodiysidagi Sar-i Sang konlarida lojuvard 6000 yildan ortiq vaqtdan beri qazib olinadi. Bu konlar qadimgi fors, misr va Mesopot…

+ ## Tarixi va qöllanişi

+ Inglizça Vikipediyaga köra, lojuvarddan yasalgan buyumlar Hind vodiysi sivilizatsiyasining eng qadimgi manzilgohlaridan topilgan, Misr fir'avni Tutanxamonning dafn niqobida ham undan foydalanilgan. Mesopotamiyada u milod…

+ ÖzME'ga köra, lojuvard qimmatbaho bezak toşi sifatida qadrlanadi, undan moviy rangli badiiy böyoqlar ham olinadi. Inglizça va rusça Vikipediyaga köra, maydalangan lojuvarddan tayyorlangan tabiiy ultramarin böyoği örta as…