Audi AG

Audi AG — Volkswagen guruhi tarkibiga kiruvçi nemis avtomobil kompaniyasi. Boş ofisi Germaniyaning Ingolştadt şahrida joylaşgan, şiori — «Vorsprung durç Technik» («Texnologiya orqali taraqqiyot»).

Hozirgi Audi DKW, Horç, Audi va Wanderer brendlari ostida avtomobil va mototsikl işlab çiqargan törtta kompaniyaning birlaşişidan hosil bölgan Auto Union kompaniyasining vorisi hisoblanadi. Nom kompaniya asosçisi Avgust Xorç (Horç) familiyasining lotinça tarjimasiga asoslangan: nemisça «horç» — «tinglaş», lotinça «audi» — audire fe'lining buyruq şakli.

Manbalarda Audi nomi bilan kompaniya taşkil etilgan sana turliça berilgan. Özbekça Vikipediyada Xorç 1899-yilda özining birinçi korxonasini (Horç & Co.) taşkil etgani, kreditorlar uni biznesdan çetlatgaç, 1909-yilda birinçi avtomobilini işlab çiqargani aytiladi. Rusça Vikipediyada 1909-yilda Audi Automobil-Werke taşkil etilgani, 1910-yilda birinçi avtomobil çiqarilgani yoziladi. Inglizça Vikipediyada Audi Automobilwerke GmbH 1910-yil 25-aprelda Svikau sudining reyestriga kiritilgani, birinçi avtomobil şu yili işlab çiqarilgani qayd etilgan. 1921-yilda Audi çap qölda boşqariladigan seriyali avtomobilni taqdim etgan.

1928-yilda Audi DKW tomonidan sotib olindi. 1932-yil 29-iyunda Audi, Horç, Wanderer va DKW zavodlari Auto Union AG ga birlaşdi; logotipdagi törtta halqa şu tört kompaniyani bildiradi. 1940-yil may oyida fuqaro avtomobillari işlab çiqarilişi töxtatilib, kompaniya harbiy mahsulotga ötdi. 2014-yildagi hisobotga köra, Auto Union Leitmeritz kontslagerida qullar mehnatidan foydalangan va u yerda halok bölgan 4500 kişining ölimi uçun «ma'naviy javobgarlik»ka tortilgan.

Uruşdan keyin Auto Union Ingolştadtda qayta tiklandi (1949-yil 3-sentabr). 1958-yilda Daimler-Benz Auto Unionning aksiyalarini sotib oldi: özbekça va rusça manbalarda 88%, inglizçada 87%; 1959-yilda kompaniya töliq uning qöliga ötdi. 1964-yilda Volkswagen tarkibiga kirdi, 1965-yildan yangi modellar Audi brendi ostida çiqarila boşladi. 1968-yilda Audi 100 paydo böldi. 1969-yilda Auto Union GmbH va NSU Motorenwerke birlaştirilib, Audi NSU Auto Union AG taşkil topdi.

Kompaniya Audi brendi ostida avtomobillar işlab çiqaradi. Modellar qatoriga kiçik avtomobillar (A1), örta sinf (A4), biznes toifa (A6), kabrioletlar, krossoverlar (Q2, Q3, Q5, Q7, Q8), «S», «RS» va R8 modellari hamda elektr avtomobillar (e-tron GE, e-tron GT, Q4 e-tron) kiradi. Piech davrida beş silindrli dvigatel (1976), turbo zaryadlaş (1979) va töliq ğildirakli quattro tizimi (1980) işlab çiqilgan. Audi Mercedes-Benz va BMW bilan birga «nemis uçligi» deb ataladigan raqobatçilar qatoriga kiradi. Kompaniya 2009-yilda FIS çanği kubogiga, 2011-yildan «Zenit» futbol klubiga homiylik qilgan, «Bavariya» (Myunxen) klubining homiysi hisoblanadi.

• 2016-yilda işlab çiqariş hajmi — qariyb 1 903 259 avtomobil (özbekça Vikipediya).
• 2024-yilda işlab çiqariş hajmi — 1 692 548 avtomobil (rusça Vikipediya).
• Inglizça Vikipediyaga köra, Audi dunyo böylab töqqizta işlab çiqariş korxonasiga ega.

Audi Volkswagen guruhining töliq egalik qilingan filiali. 1993-yilda Audi guruhi taşkil etilib, unga Vengriya va Braziliya bölinmalari, Cosworth Technology, Lamborghini va SEAT kiritilgan. 1974-yilda Ferdinand Piech dizayn bölimi boşliği böldi; bu davr «Piech Era» deb ataladi. Inglizça Vikipediyaga köra, Riçard Bruhn 1932–1945-yillarda va uruşdan keyin yana Auto Union boşqaruv kengaşi raisi bölgan.