Navoiy kon-metallurgiya kombinati
SaqlaşBoşqa nomlari: Navoi Mining and Metallurgy Combinat
Öqiş: 3 daqiqa
Navoiy kon-metallurgiya kombinati AJ (NKMK) — Özbekistondagi sanoat korxonasi. U oltin, kumuş, uran va boşqa mahsulotlar işlab çiqaradi. Rus tilidagi manbaga köra, kombinat işlab çiqarilgan qimmatbaho metallar hajmi böyiça dunyodagi oldingi öntalikka kiradi.
Tarixi
13Uzbekça manbaga köra, kombinat 1958-yilda taşkil topgan. Ingliz tilidagi manbada aytilişiça, korxona sovet yadro dasturi uçun uran qazib oliş maqsadida Qizilqumdagi Muruntov konida taşkil etilgan, 1960–1970-yillarda esa oltin qazib olişga ham kirişgan. Uzbekça manbada Muruntov oltin konini özlaştiriş uçun Markaziy kon boşqarmasi 1964-yilda barpo etilgani, 1967-yil martidan oçiq usulda iş boşlagani qayd etilgan.
Mustaqillik yillarida Uçquduqda oltin ajratib oliş majmuasi, 3-gidrometallurgiya zavodi, Kökpatos va Dovğostov oltin konlari qurilib işga tuşirildi, «Zarafşon–Newmont» qöşma korxonasi taşkil etildi, emulsiyali portlovçi moddalar zavodi qurildi. Bu davrda oltin işlab çiqariş 1,5 baravar oşgan.
2008-yilda kombinat Janubiy Koreyaning KEPCO kompaniyasiga yetti yil içida 2600 tonna uran yetkaziş şartnomasini tuzgan. 2014-yilda Hindistonga tört yil davomida har yili 2000 tonna uran konsentrati yetkaziş şartnomasi imzolangan. 2022-yilda kombinat Yevrobondlar çiqarişni va yirik fond birjasida IPO ötkazişni körib çiqayotganini bildirgan.
2022-yil 1-yanvardan hukumat qaroriga binoan kombinat qayta taşkil etildi. Uning negizida «Navoiy kon-metallurgiya kombinati» AJ, «Navoiyuran» davlat korxonasi va «Navoiy kon-metallurgiya kombinati jamğarmasi» davlat muassasasi taşkil etildi.
Faoliyati (mahsulot va xizmatlar)
13Kombinat qidiruv-razvedka işlaridan ma'danni qazib oliş va qayta işlaşgaça, sof (999,9) oltin olişgaça bölgan jarayonni amalga oşiradi. Oltin va kumuşdan taşqari quriliş materiallari, marmar mahsulotlari qazib olinadi, maşinasozlik texnikasi işlab çiqariladi.
Boşqa yönalişlar:
- Uran qazib oliş: Uçquduq, Sobirsoy, Bukinoy konlari; oçiq, yer osti va yer ostida tanlab eritmaga ötkaziş usullarida.
- Marmar qazib oliş, silliqlangan va pardozlaş taxtaçalari hamda polivinilxlorid va polietilen quvurlar işlab çiqariş (Janubiy kon boşqarmasi).
- Pardozlovçi gabbro toşi qazib oliş va fosforit xomaşyosini qayta işlaş (2-kon boşqarmasi).
- Qizilqum fosforit majmuasi: 2001-yil avgustidan kuydirilgan fosforit konsentrati işlab çiqaradi va Samarqand kimyo zavodi hamda Olmaliqdagi «Ammofos»ga yetkazadi.
- Zargarlik buyumlari (Zarafşon zargarlik zavodi), ustki trikotaj buyumlari («Agama» firmasi), quriliş işlari (Zarafşon quriliş boşqarmasi).
Raqamlarda
13- Taşkil topgan yil: 1958.
- Oltin tozaligi: 999,9.
- Mustaqillik yillarida oltin işlab çiqariş: 1,5 baravar oşgan.
- 2008-yilgi şartnoma: KEPCOga 7 yilda 2600 tonna uran.
- 2014-yilgi şartnoma: Hindistonga 4 yil davomida yiliga 2000 tonna uran konsentrati.
Rahbariyati va tuzilmasi
13Uzbekça manbaga köra, kombinat tarkibida 5 viloyatda joylaşgan 5 ta kon boşqarmasi bor: Şimoliy (Uçquduq), Markaziy (Zarafşon), Janubiy (Nurobod), 5-kon boşqarmasi (Zafarobod) va 2-kon boşqarmasi (Krasnogorsk). Ularning negizida Navoiy, Uçquduq, Zarafşon, Nurobod şaharlari qurilgan. Tuzilmada şuningdek «Navoiy maşinasozlik zavodi» işlab çiqariş birlaşmasi va Zarafşon quriliş boşqarmasi mavjud.
Rus tilidagi manbada törtta rudaboşqarma (Markaziy, Şimoliy, Janubiy, «Qizilqum») va ikki tuzilma nomlanadi.
Nikolay Kuçerskiy 1985–2008-yillarda boş direktor bölgan, Quvondiq Sanaqulov 2008-yildan boş direktor sifatida körsatilgan (rus tilidagi manba). Kuçerskiy, ekskavator maşinisti Anatoliy Panin va Sanaqulovga «Özbekiston Qahramoni» unvoni berilgan. Kombinat 2000-yilda «Döstlik» ordeni, 1996-yilda Özbekiston Respublikasi Faxriy yorliği bilan taqdirlangan.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Navoiy kon-metallurgiya kombinati // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/2260 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APANavoiy kon-metallurgiya kombinati. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/2260
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/2260
Manbalar
1 ta manba- 1Wikidata: Q4311411wikidata.org · 5 ta fakt manbasi
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.