Sayxunobod tumani
SaqlaşÖqiş: 2 daqiqa
Sayxunobod tumani — Özbekistonning Sirdaryo viloyati tarkibidagi tuman, Mirzaçölning şarqiy qismida, Sirdaryo böyida joylaşgan. Markazi — Sayxun şaharçasi.1
Tarixi
1,3ÖzME'ga köra, tuman 1952-yilda Verxnevolinskoye tumani nomi bilan tuzilgan, 1959-yilda Sirdaryo va Guliston tumanlariga bölib yuborilgan. 1970-yil 7-dekabrda u Voroşilov tumani nomi bilan qayta taşkil etilgan. ÖzME tuman 1984-yildan Sayxunobod deb atalişini yozadi, Rusça Vikipediyada esa qayta nomlaniş 1990-yilga tegişli deb körsatilgan.
Joylaşuvi va ma'muriy tuzilişi
1,3Tuman şimolda Toşkent viloyatining Quyi Çirçiq va Oqqörğon, şarqda Böka tumanlari, şimoli-ğarb va ğarbda Sirdaryo viloyatining Sirdaryo tumani, janubda Guliston tumani bilan çegaradoş. ÖzME maydonini 0,55 ming km² deb belgilaydi. 2003-yilda tumanda Sayxun şaharçasi va yetti qişloq fuqarolari yiğini bölgan. Rusça Vikipediyaga köra, 2011-yil boşida tuman tarkibiga Sayxun, Sohil va Şörözak şaharçalari hamda Guliston, Istiqlol, Ittifoq, Nurota, Özbekiston, Şörözak va Yangihayot qişloq fuqarolar yiğinlari kirgan.
Tabiati
1,3Relyefi pasttekislik, yer osti suvlari şör. ÖzME'ga köra, hududdan «Öng tarmoq» kanali ötadi, uning tuman doirasidagi uzunligi 31 km; undan ekin maydonlariga kiçikroq tarmoqlar, jumladan, 15 km li Şörözak kanali çiqarilgan. Şör sizot suvlar ariq va zovurlar orqali Boş Qayir, Şörözak va boşqa kollektorlarga oqiziladi. Pastqam joylarda Şörköl, Qolgansir kabi kiçik köllar uçraydi. Iqlimi kontinental: ÖzME'ga köra, iyulda örtaça harorat 28° atrofida, yanvarda −2° dan −4° gaça, yillik yoğin 200–250 mm, vegetatsiya davri 195–200 kun. Kuzgi sovuqlar oktabr örtalaridan boşlanib, ba'zan aprelning birinçi yarmigaça davom etadi. Tuproqlari lyoss ustida hosil bölgan oç tusli böz va ötloqi allyuvial tuproqlar. Yovvoyi ösimliklar asosan yöl, ariq va köl böylarida ösadi; hayvonlardan yovvoyi ördak, qaşqaldoq, ilon, kaltakesak, suv havzalarida baliqlar bor.
Aholisi
1,3ÖzME'ga köra, 2003-yilda tumanda 61,9 ming kişi yaşagan, ulardan 56,5 mingga yaqini qişloqlarda, 5,4 mingga yaqini şaharçada istiqomat qilgan; ziçlik har km² ga 121,6 kişini taşkil etgan. Aholining asosiy qismi özbeklar, tojik, qozoq, tatar, rus, koreys va boşqa millat vakillari ham yaşaydi.
Xöjaligi va ijtimoiy soha
1,3Tuman iqtisodiyotining asosini dehqonçilik, ayniqsa paxtaçilik taşkil etadi; ğallaçilik, polizçilik, sabzavotçilik va çorvaçilik bilan ham şuğullaniladi. ÖzME'ga köra, tumanda paxta tozalaş zavodi, qöşma, kiçik va xususiy korxonalar, aksiyadorlik jamiyatlari faoliyat körsatgan, 11 şirkat va 795 fermer xöjaligi bölgan. Hududdan Katta Özbekiston trakti ötadi. Tumanda umumiy ta'lim maktablari, gimnaziya, litsey, kasb-hunar kolleji, kutubxonalar, madaniyat uylari, bolalar musiqa maktabi, kasalxona va poliklinikalar mavjud, «Yangi hayot» tuman gazetasi çiqadi.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Sayxunobod tumani // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/3882 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APASayxunobod tumani. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/3882
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/3882
Manbalar
2 ta manba- 1Rusça Vikipediya: Сайхунабадский районru.wikipedia.org
- 2ÖzME, 7-jild, 57-b.manbaa.uz · ÖzME, 7-jild, 57-b.
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.