Monarxiya
Hozirgi matn kimniki
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: Inglizça Vikipediya: Monarçy→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 123
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Monarxiya (yunonça monarçia — «yakka hokimlik») — davlat boşqaruvi şakli; unda davlat boşliği yakka şaxs — [[m:980|Monarx]] (qirol, podşo, imperator, sulton, amir va boşqalar) bölib, u odatda umrbod hukm suradi va hokim…
+ ## Etimologiyasi
+ Inglizça Vikipediyaga köra, atama yunonça monos («yolğiz») va arxein («hukm qilmoq») sözlaridan tuzilgan monarkhia — «bir kişining hukmronligi» birikmasiga borib taqaladi; u keyingi davr lotin tili va eski fransuz tili o…
+ ## Turlari
+ ÖzME monarxiyaning ikki asosiy turini ajratadi. Mutlaq (absolyut) monarxiyada monarxning hokimiyatini çeklaydigan biror davlat organi bölmaydi. [[m:2425|Konstitutsiyaviy monarxiya]]da esa monarx hokimiyati konstitutsiya …
+ Inglizça Vikipediyaga köra, bugungi kunda mutlaq monarxiyalar ön ikkitaga yaqin, zamonaviy monarxiyalarning köpçiligi esa konstitutsiyaviy bölib, ulardagi monarx asosan an'anaviy va marosimiy vazifalarni bajaradi. Şu bil…
+ ## Taxt vorisligi
+ Monarxiya köpinça irsiy böladi: taxt monarx vafot etgaç uning farzandi yoki boşqa qarindoşiga ötadi. Inglizça Vikipediyaga köra, vorislikning qon yaqinligi, töğri çiziq böyiça katta farzandga ötiş (primogenitura), oilada…
+ ## Tarixi
+ Inglizça Vikipediyaga köra, monarxiyaning ildizlari tarixdan oldingi qabila boşliqlari hokimiyatiga borib taqaladi; ma'lum bölgan eng qadimgi monarxlar qatorida Misr fir'avni Narmer va Şumerdagi Kiş şahri podşosi Enmebar…
+ XIX asr boşida dunyodagi mustaqil davlatlarning qariyb yarmi monarxiya bölgan. Keyinçalik, ayniqsa Birinçi va Ikkinçi jahon uruşlaridan söng, köp monarxiyalar örnini respublikalar egallagan.
+ ## Bugungi holati
+ Inglizça Vikipediyaga köra, hozir dunyodagi 43 suveren davlatda monarx bor; ulardan ön beştasi Hamdöstlik qirolliklari bölib, ularning davlat boşliği Buyuk Britaniya qiroli Karl III hisoblanadi.
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: moderator→ Tekşirgan: moderator
Sabab: ÖzME matn qism 01 qaytarildi
− Monarxiya (yunonça monarchia — «yakka hokimlik») — davlat boşqaruvi şakli; unda davlat boşliği yakka şaxs — [[m:980|Monarx]] (qirol, podşo, imperator, sulton, amir va boşqalar) bölib, u odatda umrbod hukm suradi va hokim…
− ## Etimologiyasi
− Inglizça Vikipediyaga köra, atama yunonça monos («yolğiz») va arxein («hukm qilmoq») sözlaridan tuzilgan monarkhia — «bir kişining hukmronligi» birikmasiga borib taqaladi; u keyingi davr lotin tili va eski fransuz tili o…
− ## Turlari
− ÖzME monarxiyaning ikki asosiy turini ajratadi. Mutlaq (absolyut) monarxiyada monarxning hokimiyatini çeklaydigan biror davlat organi bölmaydi. [[m:2425|Konstitutsiyaviy monarxiya]]da esa monarx hokimiyati konstitutsiya …
− Inglizça Vikipediyaga köra, bugungi kunda mutlaq monarxiyalar ön ikkitaga yaqin, zamonaviy monarxiyalarning köpçiligi esa konstitutsiyaviy bölib, ulardagi monarx asosan an'anaviy va marosimiy vazifalarni bajaradi. Şu bil…
− ## Taxt vorisligi
− Monarxiya köpinça irsiy böladi: taxt monarx vafot etgaç uning farzandi yoki boşqa qarindoşiga ötadi. Inglizça Vikipediyaga köra, vorislikning qon yaqinligi, töğri çiziq böyiça katta farzandga ötiş (primogenitura), oilada…
− ## Tarixi
− Inglizça Vikipediyaga köra, monarxiyaning ildizlari tarixdan oldingi qabila boşliqlari hokimiyatiga borib taqaladi; ma'lum bölgan eng qadimgi monarxlar qatorida Misr fir'avni Narmer va Şumerdagi Kiş şahri podşosi Enmebar…
− XIX asr boşida dunyodagi mustaqil davlatlarning qariyb yarmi monarxiya bölgan. Keyinçalik, ayniqsa Birinçi va Ikkinçi jahon uruşlaridan söng, köp monarxiyalar örnini respublikalar egallagan.
− ## Bugungi holati
− Inglizça Vikipediyaga köra, hozir dunyodagi 43 suveren davlatda monarx bor; ulardan ön beştasi Hamdöstlik qirolliklari bölib, ularning davlat boşliği Buyuk Britaniya qiroli Karl III hisoblanadi.
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: Inglizça Vikipediya: Monarçy→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 113
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Monarxiya (yunonça monarçia — «yakka hokimlik») — davlat boşqaruvi şakli; unda davlat boşliği yakka şaxs — [[m:980|Monarx]] (qirol, podşo, imperator, sulton, amir va boşqalar) bölib, u odatda umrbod hukm suradi va hokim…
+ ## Etimologiyasi
+ Inglizça Vikipediyaga köra, atama yunonça monos («yolğiz») va arxein («hukm qilmoq») sözlaridan tuzilgan monarkhia — «bir kişining hukmronligi» birikmasiga borib taqaladi; u keyingi davr lotin tili va eski fransuz tili o…
+ ## Turlari
+ ÖzME monarxiyaning ikki asosiy turini ajratadi. Mutlaq (absolyut) monarxiyada monarxning hokimiyatini çeklaydigan biror davlat organi bölmaydi. [[m:2425|Konstitutsiyaviy monarxiya]]da esa monarx hokimiyati konstitutsiya …
+ Inglizça Vikipediyaga köra, bugungi kunda mutlaq monarxiyalar ön ikkitaga yaqin, zamonaviy monarxiyalarning köpçiligi esa konstitutsiyaviy bölib, ulardagi monarx asosan an'anaviy va marosimiy vazifalarni bajaradi. Şu bil…
+ ## Taxt vorisligi
+ Monarxiya köpinça irsiy böladi: taxt monarx vafot etgaç uning farzandi yoki boşqa qarindoşiga ötadi. Inglizça Vikipediyaga köra, vorislikning qon yaqinligi, töğri çiziq böyiça katta farzandga ötiş (primogenitura), oilada…
+ ## Tarixi
+ Inglizça Vikipediyaga köra, monarxiyaning ildizlari tarixdan oldingi qabila boşliqlari hokimiyatiga borib taqaladi; ma'lum bölgan eng qadimgi monarxlar qatorida Misr fir'avni Narmer va Şumerdagi Kiş şahri podşosi Enmebar…
+ XIX asr boşida dunyodagi mustaqil davlatlarning qariyb yarmi monarxiya bölgan. Keyinçalik, ayniqsa Birinçi va Ikkinçi jahon uruşlaridan söng, köp monarxiyalar örnini respublikalar egallagan.
+ ## Bugungi holati
+ Inglizça Vikipediyaga köra, hozir dunyodagi 43 suveren davlatda monarx bor; ulardan ön beştasi Hamdöstlik qirolliklari bölib, ularning davlat boşliği Buyuk Britaniya qiroli Karl III hisoblanadi.
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: ÖzME, 6-jild, 714-b.→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 75
Sabab: SI yuklaşi (formasiz)