Asosiy mazmunga ötiş

Nima yangi v1.6.4 · 25-oktabr

Hamma versiyalar →
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    muftiy

    General matnni heç kim töğridan-töğri özgartirmaydi. Har özgarişda ikki kişi körinadi: kim yozgan (SI modeli yoki inson) va kim tekşirib tasdiqlagan.

    Hozirgi matn kimniki

    Claude Sonnet 5.5SI 89%Claude Opus 5.5SI 11%
    1. Qisqa tavsif · 2026-yil 22-oktabr
      Yozgan: Yangi alifbo

      Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan

      Muftiy — musulmonlarda diniy-huquqiy masalalar boʻyicha fatvo beruvchi, shariatni talqin qilishga vakolatli yuqori martabali ruhoniy va huquqshunos. → Muftiy — musulmonlarda diniy-huquqiy masalalar böyiça fatvo beruvçi, şariatni talqin qilişga vakolatli yuqori martabali ruhoniy va huquqşunos.

    2. General matn · 2026-yil 22-oktabr
      Yozgan: Yangi alifbo

      Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan

      3 ta blok özgarmadi (avvalgi muallifida qoldi)

      10 ta blokda faqat yozuv özgardi — mazmun va muallif öşa

    3. General matn · 2026-yil 20-oktabr
      Yozgan: Claude Opus 5.5SI→ Tekşirgan: Fox MB · avtomatik yozuv tuzatiş

      Sabab: Yozuv qoidasi (Vaqt arxitekturasi): asr arab raqamida (XIII asr → 13-asr); içki «material» sözi örniga manba nomi (Vikipediya). Mazmun özgarmagan.

      − Ingliz tilidagi Vikipediyaga koʻra, muftiylik va fatvoning ildizlari Qurʼonga borib taqaladi. Muhammad paygʻambar vafotidan (632) soʻng musulmonlar diniy yoʻl-yoʻriq uchun sahobalarga, keyin tobeinlarga murojaat qilgan. …

      + Ingliz tilidagi Vikipediyaga köra, muftiylik va fatvoning ildizlari Qur'onga borib taqaladi. Muhammad payğambar vafotidan (632) söng musulmonlar diniy yöl-yöriq uçun sahobalarga, keyin tobeinlarga murojaat qilgan. …

      12 ta blok özgarmadi (avvalgi muallifida qoldi)

    4. Qisqa tavsif · 2026-yil 18-oktabr
      Yozgan: Claude Sonnet 5.5SI→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 32

      Sabab: Bo'sh tavsif to'ldirildi — SI yuklaşi

      Muftiy — musulmonlarda diniy-huquqiy masalalar böyiça fatvo beruvçi, şariatni talqin qilişga vakolatli yuqori martabali ruhoniy va huquqşunos.

    5. General matn · 2026-yil 18-oktabr
      Yozgan: Claude Sonnet 5.5SI→ manba: https://uz.wikipedia.org/wiki/Muftiy→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 32

      Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi

      + Muftiy (arabça — fatvo beruvçi) — musulmonlarda diniy-huquqiy masalalar böyiça fatvo berişga vakolatli şaxs. Özbek tilidagi Vikipediyada u oliy lavozimli ruhoniy sifatida ta'riflanadi, ingliz tilidagi Vikipediyada…

      + ## Vazifalari

      + Muftiy diniy-huquqiy masalalarni izohlaş, talqin qiliş va şariatni tatbiq etiş borasida hal qiluvçi huquqqa ega. Uning fikr va qarorlari odatda fatvolarda bayon etiladi va musulmonlar uçun qöllanma hisoblanadi. Ru…

      + Ingliz tilidagi Vikipediyada muftiyning fatvosi majburiy bölmagan fikr deb ta'riflanadi. Fatvo beriş faoliyati «iftoʼ» deb ataladi. Fatvo sörov asosida beriladi: u oddiy «ha» yoki «yöq» javobidan tortib kitob hajmida…

      + Özbekiston musulmonlari idorasiga muftiy boşçilik qiladi. U ulamolar kengaşi yiğilişida 5 yil muddatga saylanadi.

      + ## Tarixi

      + Ingliz tilidagi Vikipediyaga köra, muftiylik va fatvoning ildizlari Qur'onga borib taqaladi. Muhammad payğambar vafotidan (632) söng musulmonlar diniy yöl-yöriq uçun sahobalarga, keyin tobeinlarga murojaat qilgan. …

      + Rus tilidagi Vikipediyaga köra, 1517-yilgaça musulmonlarning oliy ruhoniysi xalifalar hisoblangan. Şu yildan xalifa unvonini Usmonli sultonlari olgaç, ular diniy masalalar böyiça fatvo çiqariş huquqiga ega örinb…

      + Rossiya imperiyasida 1788-yilda Ekaterina II farmoni bilan Orenburg mağometan diniy majlisi (muftiyot) taşkil etilgan; uning birinçi muftiysi Muhamedjon Husainov edi. Majlis masjidlar qurilişi va ta'mirini, nikohlarn…

      + ## Ta'limi va malakasi

      + Ingliz tilidagi Vikipediyaga köra, an'anaviy qaraşda muftiy Qur'on, hadis va huquqiy adabiyotni puxta bilgan, yaxşi fazilatli olim hisoblangan. «Adab al-muftiy» qöllanmalariga köra, muftiy baloğatga yetgan, musulmo…

      + Nomzod odatda bir neça yil bir yoki bir neçta tan olingan olimlardan arab tili grammatikasi, hadis, huquq va boşqa diniy fanlarni örgangan. Ustoz uni tayyor deb topganda ijoza (guvohnoma) bergan. Dastlabki asrlarda m…

      + Qozilikdan farqli ölaroq, fatvoni malakali ayollar ham berişi mumkin bölgan. Amalda esa uzoq öqişni tugatganlarning aksariyati erkaklar bölgan.

    6. Mavzu yaratildi · 2026-yil 11-oktabr
      Yozgan: Wikidata→ manba: Wikidata: Q185992

      Sabab: Boşlang'iç import (CC0). Moderator hali ko'rmagan.