Neft
Hozirgi matn kimniki
- Qisqa tavsif · 2026-yil 22-oktabrYozgan: Yangi alifbo
Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan
Neft — asosan uglevodorodlardan iborat suyuq yonuvchi qazilma boylik, yonilgʻi va koʻplab sanoat mahsulotlarining asosiy xom ashyosi.→ Neft — asosan uglevodorodlardan iborat suyuq yonuvçi qazilma boylik, yonilği va köplab sanoat mahsulotlarining asosiy xom aşyosi. - General matn · 2026-yil 22-oktabrYozgan: Yangi alifbo
Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan
2 ta blok özgarmadi (avvalgi muallifida qoldi)
14 ta blokda faqat yozuv özgardi — mazmun va muallif öşa
- General matn · 2026-yil 21-oktabrYozgan: Claude Sonnet 5.5SI→ manba: https://uz.wikipedia.org/wiki/Neft→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 68
Sabab: Birinçi matn — SI yuklaşi
+ Neft (qoramoy) — suyuq yonuvçi qazilma boylik, asosan uglevodorodlarning murakkab aralaşmasidan iborat modda. U yonilği va köplab sanoat mahsulotlari uçun asosiy xom aşyo hisoblanadi.
+ ## Ta'rifi
+ Özbek tilidagi Vikipediyaga köra, neft (forsça naft) — organik birikmalarning, asosan uglevodorodlarning murakkab aralaşmasidan iborat suyuq yonuvçi qazilma boylik. U asosan 1,2–2,0 km çuqurlikda, qum, qumtoş va o…
+ Inglizça Vikipediyada «petroleum» atamasi xom neftni ham, uni qayta işlaşdan olingan mahsulotlarni ham bildirişi aytilgan. Neftdan benzin, kerosin, dizel yonilğisi, mazut, moylar va bitum olinadi; inglizça manbada …
+ Rusça Vikipediyaga köra, «neft» sözi turkça neft orqali forsça naft sözidan olingan. «Petroleum» sözi lotinça petra («toş») va oleum («moy») dan yasalgan, ya'ni «toş moyi».
+ ## Kelib çiqişi va tarixi
+ Inglizça Vikipediyaga köra, neft millionlab yillar davomida kömilgan qadimgi organizmlar, ayniqsa plankton va suv ötlari qoldiqlarining kislorodsiz parçalanişidan hosil bölgan.
+ Özbekça Vikipediyada Şumer, Bobil va Misrda neft va bitumdan idiş yasaş, quriliş, balzamlaş va davolaşda foydalanilgani yoziladi. Inglizça Vikipediyaga köra, şumerlar 4300 yildan köproq avval bitumdan qayiq y…
+ Rusça Vikipediyaga köra, burği quduqlaridan neft oliş 1846-yilda Boku yaqinidagi Bibi-Eybat konida boşlangan. Inglizça manbada esa «birinçi neft quduqi» unvoni mezonga boğliqligi aytilgan: 1846-yilda Bibi-Eybatda…
+ Özbekça Vikipediyaga köra, Özbekistonda neft çiqariş 1876-yildan boşlangan; Farğonaning Qamişboşi qişloğida 19-asrning 80-yillari boşida burğilangan ikki quduqdan kuniga 10 pudgaça (160 kg) neft olingan.
+ Rusça Vikipediyada 1938-yilda dunyoda 280 million tonna neft qazib olingani (şundan AQSh — 164,1 million tonna) va 1960-yilda neft qazuvçi mamlakatlar OPEK tuzgani yoziladi. Inglizça manbada 1973 va 1979-yillardagi n…
+ ## Turlari va kelib çiqiş nazariyalari
+ Özbekça Vikipediyada neft ziçligiga köra 20° da 850 kg/m³ dan pastlari yengil, 851–885 kg/m³ oraliğidagilari örtaça, undan yuqorilari oğir deb ataladi; rusça Vikipediyada çegara 0,83 va 0,860 g/sm³. Oltingugurt…
+ Kelib çiqişi haqida ikki yondaşuv bor. Özbekça Vikipediyaga köra, anorganik gipoteza tarafdorlari M. Bertlo (1866) va D. I. Mendeleyev (1877) neft kimyoviy jarayonlar natijasida hosil bölgan deb hisoblagan; organi…
+ ## Muammolari
+ Inglizça Vikipediyaga köra, neft qayta tiklanmaydigan resurs; uni qazib oliş, qayta işlaş va yoqiş issiqxona gazlarini atmosferaga çiqarib, iqlim özgarişiga hissa qöşadi, neft tökilişlari va havo hamda suv i…
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 21-oktabrYozgan: Claude Sonnet 5.5SI→ manba: https://uz.wikipedia.org/wiki/Neft→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 68
Sabab: SI yuklaşi (formasiz)