Oltoy tili

+ Oltoy tili (janubiy oltoy tili; özlari «altay til» deb ataydi) — turkiy tillardan biri, oltoyliklarning ona va adabiy tili. ÖzME'ga köra, 1948-yilgaça u oyrot tili deb atalgan. Rusça Vikipediyaga köra, bugungi kunda olto…

+ ## Tasnifi

+ Oltoy tilining turkiy tillar içidagi örni haqida yagona fikr yöq. Rusça va inglizça Vikipediyaga köra, uni köpinça qirğiz-qipçoq guruhiga kiritadilar, çunki unda [[Qirğiz tili|qirğiz tili]] bilan umumiy xususiyatlar köp.…

+ An'anaviy ravişda janubiy va şimoliy oltoy şevalari bitta til hisoblangan. Hozirgi tasniflarda esa ular ikki alohida til sifatida qaraladi: adabiy til janubiy şevalarga asoslangan. ÖzME ham şevalarni ikki guruhga ajratad…

+ ## Şevalari

+ Rusça Vikipediyaga köra, oltoy tili tarkibida bir neça şeva ajratiladi: altay-kiji (zamonaviy adabiy tilning asosi), teleut (19-asr örtalaridan 1923-yilgaça adabiy til şu şevaga tayangan), telengit şevasi va şimoliy olto…

+ ## Fonetik va grammatik xususiyatlari

+ ÖzME'ga köra, undoşlar tizimida qirğiz tili bilan öxşaşliklar va farqlar bor: qirğiz tilida söz boşida keladigan «j» tovuşiga oltoy tilida yumşoq «d'» mos keladi; qirğiz tilidan farqli ravişda, unlilar orasida jarangsiz …

+ ## Sözlaşuvçilar soni

+ ÖzME 60 mingga yaqin kişi bu tilda sözlaşişini qayd etgan. Rusça Vikipediyaga köra, 2010-yilgi aholi röyxatida Rossiyada 55 720 kişi oltoy tilini bilişini aytgan, 2020-yilgi röyxatda esa 68 700 kişi uni ona tili deb körs…

+ ## Yozuvi va adabiy tili

+ Rusça Vikipediyaga köra, 19-asrda oltoyliklar orasida xristianlik tarqatilişi davrida diniy matnlar tarjima qilingan; tilning batafsil grammatikasi 1869-yilda Qozonda, luğati 1884-yilda naşr etilgan. Adabiy tilning rivoj…