Radiospektroskopiya
Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 33-b. — ziyouz.com
Radiospektroskopiya (radio... va spektroskopiya) — qattiq, suyuq va gaz holatdagi moddalarni tadqiq qiliş usullari majmui. Radiotölqinlarning nurlanişi va rezonans yutiliş spektrlarini örganişga asoslanadi. Dastlab (1933) ammiakning inversion (q. Inversiya) spektrini tadqiq qilişda qöllanilgan.
Optik spektroskopiya, infraqizil spektroskopiya va myossbauer uspektroskopiyadan farqli ravişda, R. energiyaning içki kvantlari spektroskopiyasi hisoblanadi, şuning uçun unda energiyaning bir-biriga yaqin turgan satxlari orasidagi energiya ötişlari tadqiq qilinadi. R. usullari tadqiqotlarda foydalaniladigan fizik effektlarga boğliq böladi. Eng keng tarqalgan usullar; antiferromagnit rezonans, elektron paramagnit rezonans, ferromagnit rezonans, siklotron rezonans, yadroviy magnit rezonans, mikrotölqinlar R.si, R. kvant genera h torlar va kuçaytirgiçlar, lazerlar, molekulyar generatorlar, aniq vaqt va çastota standartlari va b.ning yaratilişiga asos böldi.
Q.: Inversiya, Inversiya, Inversiya, Inversiya
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
РАДИОСПЕКТРОСКОПИЯ (радио... ва спектроскопия) — қаттиқ, суюқ ва газ ҳолатдаги моддаларни тадқиқ қилиш усуллари мажмуи. Радиотўлқинларнинг нурланиши ва резонанс ютилиш спектрларини ўрганишга асосланади. Дастлаб (1933) аммиакнинг инверсион (қ. Инверсия) спектрини тадқиқ қилишда қўлланилган.
Оптик спектроскопия, инфрақизил спектроскопия ва мёссбауэр успектроскопиядан фарқли равишда, Р. энергиянинг ички квантлари спектроскопияси ҳисобланади, шунинг учун унда энергиянинг бир-бирига яқин турган сатхлари орасидаги энергия ўтишлари тадқиқ қилинади. Р. усуллари тадқиқотларда фойдаланиладиган физик эффектларга боғлиқ бўлади. Энг кенг тарқалган усуллар; антиферромагнит резонанс, электрон парамагнит резонанс, ферромагнит резонанс, циклотрон резонанс, ядровий магнит резонанс, микротўлқинлар Р.си, Р. квант генера ҳ торлар ва кучайтиргичлар, лазерлар, молекуляр генераторлар, аниқ вақт ва частота стандартлари ва б.нинг яратилишига асос бўлди.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.