Rixter şkalasi
Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 212-b. — ziyouz.com
Rixter şkalasi - magnitudalar (tebranişlar yoki silkinişlar qiymati) böyiça zilzilalarni tasniflovçi jadval. Zilzila (yoki portlaş) vaqtida yuzaga keluvçi seysmik tölqinlar energiyasini baholaşga asoslanadi. R.ş.ga 9 balli sistema asos kilib olingan. R.ş. böyiça zilzila magnitudasi va 12 balli şkala böyiça epitsentr (zilzila öçoği) dagi uning kuçi örtasidagi nisbat öçoqning çuqurligiga boğliq. Şkala 1935 y. amerikalik seysmolog Ç. Rixter tomonidan taklif etilgan, 1941—45 y.larda B. Gutenberg b-n birgalikda nazariy jihatdan asoslab berilgan (q. Zilzila, Seysmik şkala).
Q.: Seysmik şkala, Zilzila
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
РИХТЕР ШКАЛАСИ - магнитудалар (тебранишлар ёки силкинишлар қиймати) бўйича зилзилаларни таснифловчи жадвал. Зилзила (ёки портлаш) вақтида юзага келувчи сейсмик тўлқинлар энергиясини баҳолашга асосланади. Р.ш.га 9 балли система асос килиб олинган. Р.ш. бўйича зилзила магнитудаси ва 12 балли шкала бўйича эпицентр (зилзила ўчоғи) даги унинг кучи ўртасидаги нисбат ўчоқнинг чуқурлигига боғлиқ. Шкала 1935 й. америкалик сейсмолог Ч. Рихтер томонидан таклиф этилган, 1941—45 й.ларда Б. Гутенберг б-н биргаликда назарий жиҳатдан асослаб берилган (қ. Зилзила, Сейсмик шкала).
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.