Sorbentlar
Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 532-b. — ziyouz.com
Sorbentlar (lot. sorbens — yutuvçi) — gaz, buğ va erigan moddalarni yutiş uçun qöllanadigan qattiq yoki suyuq moddalar. Yutuvçi modda sorbent, yutiladigan modda esa sorbtiv yoki sorbat deyiladi. Adsorbsiya, absorbsiya va kapillyar kondensatsiya kabi oddiy jarayonlar yiğindisidan iborat murakkab fizikkimyoviy jarayon sorbsiyadir. Agar sorbtivning yutilişi uning sorbent bilan ta'sirlanişi natijasida bölsa, bunday jarayon xemosorbsiya deb ataladi. Xemosorbsiya köpinça sorbent satxida sodir böladi. Faollangan kumir, silikagel, alyuminiy oksid, seolitlar köplab işlatiladigan S.dir. Sintetik ionlovçi smolalar (q. Ionitlar) xam muxim S. hisoblanadi. Suyuq S. kimyo sanoatida qöllanadi.
Q.: Ionitlar
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
СОРБЕНТЛАР (лот. sorbens — ютувчи) — газ, буғ ва эриган моддаларни ютиш учун қўлланадиган қаттиқ ёки суюқ моддалар. Ютувчи модда сорбент, ютиладиган модда эса сорбтив ёки сорбат дейилади. Адсорбция, абсорбция ва капилляр конденсация каби оддий жараёнлар йиғиндисидан иборат мураккаб физиккимёвий жараён сорбциядир. Агар сорбтивнинг ютилиши унинг сорбент билан таъсирланиши натижасида бўлса, бундай жараён хемосорбция деб аталади. Хемосорбция кўпинча сорбент сатхида содир бўлади. Фаолланган кумир, силикагель, алюминий оксид, цеолитлар кўплаб ишлатиладиган С.дир. Синтетик ионловчи смолалар (қ. Ионитлар) хам мухим С. ҳисобланади. Суюқ С. кимё саноатида қўлланади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.