Pretoriya
Hozirgi matn kimniki
- Qisqa tavsif · 2026-yil 22-oktabrYozgan: Yangi alifbo
Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan
Pretoriya — Janubiy Afrika Respublikasining ma’muriy poytaxti, 1855-yilda burlar tomonidan asos solingan shahar.→ Pretoriya — Janubiy Afrika Respublikasining ma'muriy poytaxti, 1855-yilda burlar tomonidan asos solingan şahar. - General matn · 2026-yil 22-oktabrYozgan: Yangi alifbo
Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan
5 ta blok özgarmadi (avvalgi muallifida qoldi)
11 ta blokda faqat yozuv özgardi — mazmun va muallif öşa
- General matn · 2026-yil 20-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ Tekşirgan: Fox MB · avtomatik yozuv tuzatiş
Sabab: Yozuv qoidasi (Vaqt arxitekturasi): asr arab raqamida (XIII asr → 13-asr); içki «material» sözi örniga manba nomi (Vikipediya). Mazmun özgarmagan.
− Pretoriya Yoxannesburgdan taxminan 55–56 km shimoli-sharqda, janubdagi Baland Feld platosi va shimoldagi pastroq Bushfeld platosi oraligʻida joylashgan. Rus va ingliz tilidagi materiallarga koʻra, shahar dengiz sathidan …
+ Pretoriya Yoxannesburgdan taxminan 55–56 km şimoli-şarqda, janubdagi Baland Feld platosi va şimoldagi pastroq Buşfeld platosi oraliğida joylaşgan. Rus va ingliz tilidagi manbalarga köra, şahar dengiz sathidan 133…
15 ta blok özgarmadi (avvalgi muallifida qoldi)
- Qisqa tavsif · 2026-yil 18-oktabrYozgan: Claude Sonnet 5.5SI→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 50
Sabab: Bo'sh tavsif to'ldirildi — SI yuklaşi
Pretoriya — Janubiy Afrika Respublikasining ma'muriy poytaxti, 1855-yilda burlar tomonidan asos solingan şahar.
- General matn · 2026-yil 18-oktabrYozgan: Claude Sonnet 5.5SI→ manba: https://uz.wikipedia.org/wiki/Pretoriya→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 50
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Pretoriya (afrikaans va ingliz tillarida Pretoria) — Janubiy Afrika Respublikasining (JAR) ma'muriy poytaxti, ijro hokimiyati organlari joylaşgan şahar. JARning «uç poytaxti»dan biri hisoblanadi: qonun çiqaruvçi poy…
+ ## Tarixi
+ Şahar 1855-yilda burlar (fortrekkerlar) yetakçisi Martinus Pretorius tomonidan asos solingan va uning otasi Andries Pretorius nomi bilan atalgan. Andries Pretorius 1838-yilda Qon daryosi jangida zulularni mağlub etgan…
+ Birinçi ingliz-bur uruşi davrida (1880-yil dekabrdan 1881-yil martigaça) şahar qamal qilindi; uruşni tugatgan tinçlik şartnomasi 1881-yil 3-avgustda Pretoriyada imzolandi. Ikkinçi ingliz-bur uruşida şahar 1900-…
+ 2001-yilgi munitsipal islohotdan söng Pretoriya Tşvane şahar okrugi tarkibiga kirdi. 2005-yilda Afrika milliy kongressi şaharni Tşvane deb qayta nomlaşni taklif qildi, ammo bu taklif afrikanerlar va ayrim muxolifat…
+ ## Geografiyasi
+ Pretoriya Yoxannesburgdan taxminan 55–56 km şimoli-şarqda, janubdagi Baland Feld platosi va şimoldagi pastroq Buşfeld platosi oraliğida joylaşgan. Rus va ingliz tilidagi materiallarga köra, şahar dengiz sathidan …
+ Iqlimi nam subtropik: yozi uzoq va issiq, qişi qisqa va salqin. Yillik örtaça harorat 18,7 °C. Yoğinning asosiy qismi yoz oylariga töğri keladi. Qor juda kam yoğadi: 1959, 1968 va 2012-yillarda qayd etilgan, biroq…
+ ## Aholisi
+ Şahar çegarasi qanday belgilanişiga qarab aholi soni baholari turliça: rus tilidagi manbada 500 000 (2001) dan 2 950 000 kişigaça (2007), ingliz tilidagi manbada 700 000 dan 2,95 mln gaça. Özbekça Vikipediyada 5…
+ ## Iqtisodiyoti
+ Pretoriya mamlakatning muhim iqtisodiy, ilmiy va savdo markazi. Şaharda hukumat idoralari, banklar va kompaniyalar joylaşgan. U transport yöllarining yirik tuguni bölib, xalqaro ahamiyatdagi aeroporti bor. Özbekça …
+ ## Madaniyati va diqqatga sazovor joylari
+ Pretoriya ilmiy şahar sifatida tanilgan: Pretoriya universiteti, Janubiy Afrika universiteti (UNISA), Tşvane texnologiya universiteti, Ilmiy va sanoat tadqiqotlari kengaşi (CSIR) şu yerda joylaşgan. Şaharda 134 ta …
+ Muhim inşootlar orasida Adliya saroyi, Ittifoq binolari (Union Buildings), Voortrekker yodgorligi, Prezident qarorgohi Mahlamba Ndlopfu, Eski sinagoga va Janubiy Afrika Zaxira banki binosi bor. Markazda Çerkov maydoni,…
+ Pretoriya «jakaranda şahri» deb ham ataladi: köçalari va boğlarida taxminan 60–70 ming jakaranda daraxti ösadi va ular har oktyabrda binafşa rangda gullaydi. Dastlabki ikki daraxt 1888-yilda J. D. Cilliers boğida …
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 11-oktabrYozgan: Wikidata→ manba: Wikidata: Q3926
Sabab: Boşlang'iç import (CC0). Moderator hali ko'rmagan.