Qori Qunduziy
Hozirgi matn kimniki
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 150
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Qori Qunduziy (asl ismi Imomali Sulton Muhammad; 1786–1857) — Qöqon xonligida yaşab ijod qilgan şoir va tarixçi. U özbek va fors tillarida yozgan, «Mahfiy» va «Komiy» taxalluslarini ham qöllagan. ÖzME'ga köra, uning asos…
+ ## Hayoti
+ ÖzME'ga köra, Qori Qunduziy 1786-yilda hozirgi [[m:209|Afğoniston]] hududidagi [[m:924|Qunduz]] şahrida tuğilgan. U tuğma kör bölgan, ammo bu uning ilm olişiga tösiq bölmagan. [[m:687|Buxoro]]da tahsil körgan va u yerda …
+ Amir Umarxon Qöqon taxtiga ötirgaç, Qori Qunduziy [[m:752|Qöqon]]ga butunlay köçib kelgan. Bu yerda u xonlikning şoir va olimlari davrasida katta hurmat qozongan. ÖzME'ga köra, tazkiranavis Abdulkarim Fazliy «Majmuai şoi…
+ ## Ijodi
+ Qori Qunduziy ğazallar, ta'rix (sana anglatuvçi şe'rlar) va muammolar yozgan. Uning bizgaça töliq yetib kelgan asari — «Tavorixi manzuma» («Nazmiy ta'rixlar»). ÖzME'ga köra, bu asar 19-asr özbek mumtoz adabiyotining nodi…
+ Asarda asosan 1822–1848-yillarda xonlik hayotida muhim rol öynagan kişilar — xonlar, vazirlar, qozilar, mingboşilar, şoir va olimlarning vafot sanalari, ayrim binolarning qurilgan yillari va boşqa voqealar şe'riy ta'rix …
+ ## Boşqa asarlari
+ ÖzME'ga köra, Qori Qunduziy muammo janriga bağişlangan «Hall ul-faroid» («Muammolarni yeçiş yöllari») risolasini ham yozgan. Bundan taşqari, uning şariat qoidalariga oid maşhur «Viqoya» asariga «Şarhi Viqoya» nomli şarh …
+ ## Ahamiyati
+ Qori Qunduziy ijodi Qöqon adabiy muhitining bir qismi bölib, bu davrda saroy atrofida köplab şoir va olimlar töplangan. Uning ta'rixlari tarixçilar uçun xonlik tarixidagi aniq sanalarni belgilaşda qimmatli manba bölib qo…
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: ÖzME, 11-jild, 306–307-b.→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 103
Sabab: SI yuklaşi (formasiz)