Ruboiy
Hozirgi matn kimniki
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: Rusça Vikipediya: Рубаи→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 125
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Ruboiy (arabça — «törtlik»; köpligi — ruboiyot) — Şarq xalqlari, ayniqsa fors-tojik va turkiy şe'riyatida keng tarqalgan, tört misradan iborat lirik şe'r janri. Ruboiylarda odatda falsafiy, axloqiy-ta'limiy yoki işqiy ma…
+ ## Şakli va vazni
+ ÖzME'ga köra, ruboiy aruzning hazaj bahrida — uning axram va axrab tarmoqlariga mansub jami 24 vaznda yoziladi. Boşqa bahrlarda bitilgan törtliklar dubaytiy, kuyga solib aytiladiganlari esa tarona deb ataladi. Rusça Viki…
+ Qofiyalaniş tartibiga köra ruboiy ikki xil böladi. Köproq uçraydigan xilida birinçi, ikkinçi va törtinçi misralar özaro qofiyadoş bölib, uçinçisi erkin qoladi (a-a-b-a). Ikkinçi xilida törtala misra bir xil qofiyalanadi …
+ Köpdin berikim yoru diyorim yöqtur, Bir lahzau bir nafas qarorim yöqtur. Keldim be sori öz ixtiyorim birla, Lekin borurimda ixtiyorim yöqtur.
+ ## Ğoyaviy tuzilişi
+ ÖzME'ga köra, ruboiyning tört misrasi tört kompozitsion unsurga mos keladi. Birinçi misra — tezis — şoir aytmoqçi bölgan fikrni örtaga qöyadi. Ikkinçi misra — antitezis — unga qarama-qarşi fikrni bildiradi, ammo aslida t…
+ ## Tarixi
+ Rusça Vikipediyaga köra, ruboiyning ildizlari eroniy xalqlarning oğzaki ijodiga borib taqaladi, yozma adabiyotda esa u 9–10-asrlardan ma'lum. ÖzME bu janrning namunalari «Devonu luğotit turk»da ham uçrayotganini qayd eta…
+ ÖzME'ga köra, turkiy adabiyotda ruboiy [[m:1107|Alişer Navoiy]] ijodida yuqori darajaga kötarilgan: uning ruboiylarida hayotiy taassurotlar va falsafiy-axloqiy mulohazalar badiiy jihatdan pişiq ifodalangan. Keyinçalik Bo…
+ ## Jahon adabiyotida
+ Inglizça Vikipediyaga köra, Edvard Fitsjerald 1859-yilda Umar Xayyom ruboiylarini ingliz tiliga erkin tarjima qilgaç, a-a-b-a qofiyali törtlik «ruboiyot bandi» nomi bilan ingliz şe'riyatiga kirib kelgan. Bu şakldan keyin…
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: moderator→ Tekşirgan: moderator
Sabab: ÖzME matn qism 01 qaytarildi
− Ruboiy (arabça — «törtlik»; köpligi — ruboiyot) — Şarq xalqlari, ayniqsa fors-tojik va turkiy şe'riyatida keng tarqalgan, tört misradan iborat lirik şe'r janri. Ruboiylarda odatda falsafiy, axloqiy-ta'limiy yoki işqiy ma…
− ## Şakli va vazni
− ÖzME'ga köra, ruboiy aruzning hazaj bahrida — uning axram va axrab tarmoqlariga mansub jami 24 vaznda yoziladi. Boşqa bahrlarda bitilgan törtliklar dubaytiy, kuyga solib aytiladiganlari esa tarona deb ataladi. Rusça Viki…
− Qofiyalaniş tartibiga köra ruboiy ikki xil böladi. Köproq uçraydigan xilida birinçi, ikkinçi va törtinçi misralar özaro qofiyadoş bölib, uçinçisi erkin qoladi (a-a-b-a). Ikkinçi xilida törtala misra bir xil qofiyalanadi …
− Köpdin berikim yoru diyorim yöqtur, Bir lahzau bir nafas qarorim yöqtur. Keldim be sori öz ixtiyorim birla, Lekin borurimda ixtiyorim yöqtur.
− ## Ğoyaviy tuzilişi
− ÖzME'ga köra, ruboiyning tört misrasi tört kompozitsion unsurga mos keladi. Birinçi misra — tezis — şoir aytmoqçi bölgan fikrni örtaga qöyadi. Ikkinçi misra — antitezis — unga qarama-qarşi fikrni bildiradi, ammo aslida t…
− ## Tarixi
− Rusça Vikipediyaga köra, ruboiyning ildizlari eroniy xalqlarning oğzaki ijodiga borib taqaladi, yozma adabiyotda esa u 9–10-asrlardan ma'lum. ÖzME bu janrning namunalari «Devonu luğotit turk»da ham uçrayotganini qayd eta…
− ÖzME'ga köra, turkiy adabiyotda ruboiy [[m:1107|Alişer Navoiy]] ijodida yuqori darajaga kötarilgan: uning ruboiylarida hayotiy taassurotlar va falsafiy-axloqiy mulohazalar badiiy jihatdan pişiq ifodalangan. Keyinçalik Bo…
− ## Jahon adabiyotida
− Inglizça Vikipediyaga köra, Edvard Fitsjerald 1859-yilda Umar Xayyom ruboiylarini ingliz tiliga erkin tarjima qilgaç, a-a-b-a qofiyali törtlik «ruboiyot bandi» nomi bilan ingliz şe'riyatiga kirib kelgan. Bu şakldan keyin…
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: Rusça Vikipediya: Рубаи→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 115
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Ruboiy (arabça — «törtlik»; köpligi — ruboiyot) — Şarq xalqlari, ayniqsa fors-tojik va turkiy şe'riyatida keng tarqalgan, tört misradan iborat lirik şe'r janri. Ruboiylarda odatda falsafiy, axloqiy-ta'limiy yoki işqiy ma…
+ ## Şakli va vazni
+ ÖzME'ga köra, ruboiy aruzning hazaj bahrida — uning axram va axrab tarmoqlariga mansub jami 24 vaznda yoziladi. Boşqa bahrlarda bitilgan törtliklar dubaytiy, kuyga solib aytiladiganlari esa tarona deb ataladi. Rusça Viki…
+ Qofiyalaniş tartibiga köra ruboiy ikki xil böladi. Köproq uçraydigan xilida birinçi, ikkinçi va törtinçi misralar özaro qofiyadoş bölib, uçinçisi erkin qoladi (a-a-b-a). Ikkinçi xilida törtala misra bir xil qofiyalanadi …
+ Köpdin berikim yoru diyorim yöqtur, Bir lahzau bir nafas qarorim yöqtur. Keldim be sori öz ixtiyorim birla, Lekin borurimda ixtiyorim yöqtur.
+ ## Ğoyaviy tuzilişi
+ ÖzME'ga köra, ruboiyning tört misrasi tört kompozitsion unsurga mos keladi. Birinçi misra — tezis — şoir aytmoqçi bölgan fikrni örtaga qöyadi. Ikkinçi misra — antitezis — unga qarama-qarşi fikrni bildiradi, ammo aslida t…
+ ## Tarixi
+ Rusça Vikipediyaga köra, ruboiyning ildizlari eroniy xalqlarning oğzaki ijodiga borib taqaladi, yozma adabiyotda esa u 9–10-asrlardan ma'lum. ÖzME bu janrning namunalari «Devonu luğotit turk»da ham uçrayotganini qayd eta…
+ ÖzME'ga köra, turkiy adabiyotda ruboiy [[m:1107|Alişer Navoiy]] ijodida yuqori darajaga kötarilgan: uning ruboiylarida hayotiy taassurotlar va falsafiy-axloqiy mulohazalar badiiy jihatdan pişiq ifodalangan. Keyinçalik Bo…
+ ## Jahon adabiyotida
+ Inglizça Vikipediyaga köra, Edvard Fitsjerald 1859-yilda Umar Xayyom ruboiylarini ingliz tiliga erkin tarjima qilgaç, a-a-b-a qofiyali törtlik «ruboiyot bandi» nomi bilan ingliz şe'riyatiga kirib kelgan. Bu şakldan keyin…
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: ÖzME, 7-jild, 283–284-b.→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 77
Sabab: SI yuklaşi (formasiz)