Şaşka

+ Şaşka — ikki kişi katakli taxtada oq va qora donalarni ma'lum qoidalar asosida surib öynaydigan mantiqiy stol öyini va sport turi. Öyinning maqsadi — raqibning barça donalarini olib taşlaş yoki ularni yura olmaydigan hol…

+ ## Qoidalari

+ ÖzME'ga köra, öyin bir-biriga almaşib keladigan oq va qora katakli taxtada ikki rangdagi donalar bilan öynaladi. Donalar diagonal böylab qora kataklar orqali bir katak oldinga yuradi, raqib donasini esa oldinga ham, orqa…

+ Rusça Vikipediyada barça turlar uçun umumiy qoidalar sanab ötilgan: partiya boşida hamma donalar taxtaga terib qöyiladi; urilişi mumkin bölgan donani uriş majburiy (sibir şaşkasi bundan mustasno); oddiy dona faqat olding…

+ ## Turlari

+ Taxtadagi kataklar soni, donalar miqdori va qoidalarga qarab şaşkaning bir neça xili mavjud. ÖzME'ga köra, eng ommaviylari — 64 katakli taxtada 12 tadan dona bilan öynaladigan rus, ingliz, nemis va ispan şaşkalari, 100 k…

+ ## Tarixi

+ Rusça Vikipediyaga köra, şaşkani kim va qaçon ixtiro qilgani aniq ma'lum emas; bu turdagi öyinlar turli xalqlarda bir-biridan mustaqil ravişda bir neça bor paydo bölgan bölişi mumkin. ÖzME öyin miloddan avvalgi 2700-yild…

+ ÖzME ma'lumotlariga köra, şaşka haqidagi ilk kitob 15-asrda Ispaniyada yozilgan, 18-asrda Buyuk Britaniyada bu öyinga bağişlangan kitoblar çiqqan, 19-asrdan esa Yevropada musobaqalar ötkazila boşlagan. Rusça Vikipediyaga…

+ ## Özbekistonda

+ ÖzME'ga köra, şaşka Özbekistonda qadimdan ma'lum. Respublika çempionatlari 64 katakli şaşka böyiça erkaklar örtasida 1934-yildan, ayollar örtasida 1936-yildan, xalqaro şaşka böyiça esa erkaklar örtasida 1954-yildan, ayol…

+ Öyinning ommalaşişiga Şarifjon Yoqubov, Sergey Davidov, Ozoda Ahmedova, Karima Mirzayeva kabi şaşkaçilar hissa qöşgan. Nikolay Mişçanskiy 1986-yilgi olimpiadada va 1993-yilgi Osiyo çempionatida oltin medal olgan, Markiel…