Sumitomo Chemical

Sumitomo Chemical Co., Ltd. (yapon. 住友化学株式会社) — yaponiyalik yirik kimyo sanoati kompaniyasi, Sumitomo guruhi (keyretsu) tarkibiga kiradi. Kompaniya Tokio fond birjasining birinçi bölimida röyxatga olingan va Nikkei 225 indeksiga kiritilgan.

Sumitomo oilasi faoliyati 16-asrga borib taqaladi, uning asosiy yönalişi mis eritiş bölgan. Niihama şahridagi zavodda mis işlab çiqariş zaharli oltingugurt dioksidi ajralişi bilan boğliq edi. 1913-yilda bu gazni qayta işlab öğit oliş uçun zavod barpo etildi (iş 1915-yilda boşlangan). 1925-yilda uning asosida Sumitomo Fertilizer Manufacturing kompaniyasi tuzildi, 1934-yilda u Sumitomo Chemical nomini oldi.

1930-yillar oxiri va 1940-yillar boşida kompaniya harbiy maqsadlar uçun kimyoviy mahsulotlar işlab çiqariş bilan şuğullandi. 1944-yilda Japan Dyestuff Manufacturing Company sotib olindi, 1945-yilga kelib Sumitomo Chemical Yaponiyaning eng yirik kimyo konsernlaridan biri bölgan. 1949-yilda alyuminiy işlab çiqariş biznesi qöşildi.

Uruşdan keyingi yillarda neft-kimyo yönalişi rivojlandi: 1958-yilda Ehime prefekturasida, 1965-yilda Çiba prefekturasida neft-kimyo majmualari işga tuşdi. 1965 va 1971-yillarda Takatsuki va Takarazuka tadqiqot markazlari taşkil etildi. 1984-yilda Singapurdagi neft-kimyo majmuasi loyihasida iştirok etildi; 1997-yilda uning quvvati yiliga 1 million tonna etilenga yetdi. 2001-yilda axborot texnologiyalari uçun manbalar bölinmasi (asosan suyuq kristalli displeylar) tuzildi.

2005-yilda Saudiya Arabistonida Saudi Aramco bilan teng uluşli Petro Rabigh qöşma korxonasi tuzildi (majmua 2009-yilda işga tuşgan), şu yili farmatsevtika bölinmasi Dainippon Pharmaceutical bilan birlaşib Dainippon Sumitomo Pharma hosil böldi. 2007-yilda britaniyalik Cambridge Display Technology sotib olindi. Keyingi xaridlar orasida Hindistondagi New Çemi Industries (2010), Excel Crop Care (2016), Botanical Resources Australia Groupning 82,9 foizi (2017) hamda Nufarm kompaniyasining Janubiy Amerikadagi filiallari (2020) bor.

2021-yil mart holatiga asosiy bölinmalar:

• Neft-kimyo va plastiklar — neft-kimyo mahsulotlari, noorganik kimyoviy moddalar, sintetik smolalar.
• Energetika va funksional manbalar — alyuminiy, böyoqlar, sintetik kauçuk, muhandislik plastmassalari, akkumulyator materiallari.
• Axborot texnologiyalari uçun manbalar — optika, yarimötkazgiçlarga işlov beriş materiallari, sensorli ekranlar.
• Salomatlik va qişloq xöjaligi — ösimliklarni himoya qiliş vositalari, öğitlar, maişiy insektitsidlar, oziq-ovqat qöşimçalari, faol farmatsevtik ingredientlar.
• Farmatsevtika — patentlangan dori vositalari, diagnostik izotoplar.

Braziliya kompaniyaning ösimlik himoyasi vositalari uçun eng yirik bozoriga aylangan.

• Forbes Global 2000 röyxatida 2022-yilda 792-örin.
• Tuşum (2021-yil mart holatiga): neft-kimyo va plastiklar — 589 mlrd iyena; energetika va funksional manbalar — 245 mlrd; axborot texnologiyalari materiallari — 432 mlrd; salomatlik va qişloq xöjaligi — 423 mlrd; farmatsevtika — 547 mlrd iyena.
• Kompaniya 126 ta kompaniyada uluşga ega.

Rus tilidagi manbaga köra, Masakazu Tokura (1950-yilda tuğilgan, kompaniyada 1974-yildan) 2019-yildan direktorlar kengaşi raisi, Keyiçi Iwata (1957-yilda tuğilgan, kompaniyada 1982-yildan) esa şu yildan prezident. Ingliz tilidagi manbada raislar röyxatida Tokura 2011–2019-yillarda, Iwata 2019-yildan hozirgaça körsatilgan. Oldingi raislar orasida Atsuşi Oya (1941–1947), Masaharu Doi (1947–1963), Norişige Hasegawa (1965–1977), Hiromasa Yonekura (2000–2009) bor.

Eng yirik şöba kompaniyalar: Dainippon Sumitomo Pharma, Cambridge Display Technology, Sumitomo Chemical Singapore, Dongwoo Fine-Çem, Valent U.S.A. Corp., The Polyolefin Company (Singapore).