Sun'iy uruğlantiriş

+ Sun'iy uruğlantiriş, sun'iy qoçiriş — erkak hayvondan oldindan olingan spermani kuyikkan urğoçi hayvonning jinsiy yöliga — baçadon böyniga yoki baçadonning öziga — maxsus asboblar yordamida kiritiş. ÖzME'ga köra, bu usul…

+ ## Ahamiyati

+ ÖzME ma'lumotiga köra, sun'iy uruğlantiriş eng mahsuldor nasldor erkak hayvonlardan unumli foydalaniş va zotlarning irsiy sifatlarini tez yaxşilaş imkonini beradi. Tabiiy qoçirişda jinsiy yöl bilan yuqadigan brutsellyoz,…

+ ## Bosqiçlari

+ ÖzME'ga köra, sperma naslçilik korxonalari va stansiyalaridagi eng yaxşi nasldor erkak hayvonlardan olinadi. Jarayon beş asosiy bosqiçdan iborat: spermani oliş, uning sifatini baholaş, maxsus suyultirgiçlar bilan suyulti…

+ Sperma oliş tezligi hayvon turiga boğliq: buqalardan haftasiga 2–4 marta, qöçqorlardan esa kuniga 2–4 marta olinadi. Suyultirilib 2–4° da saqlangan buqa spermasi uç sutkagaça, qöçqor va ayğir spermasi bir-bir yarim kunga…

+ ## Amaliyoti

+ Usul qoramolçilikda yil böyi, qöyçilik va baliqçilikda esa mavsumiy qöllanadi. Qoramolçilikda podadagi sigir va ğunajinlarning kuyikiş holati kuniga uç marta tekşiriladi, kuyikkanlari ajratilib uruğlantiriladi va 10–12 s…

+ ## Tarixi

+ ÖzME'ga köra, usulning ibtidoiy şakli miloddan avvalgi davrlardayoq ot zotlarini yaxşilaşda qöllangan. Ilmiy asosda örganiş 18–19-asrlarda boşlangan: 1763-yilda nemis olimi S. A. Yakobi uni baliqlarda, 1780–1782-yillarda…

+ ÖzME ma'lumotiga köra, 1928–1933-yillarda spermani oliş, saqlaş va suyultirişning yangi usullari, 1946-yilda esa uni çuqur muzlatib uzoq muddat saqlaş usuli işlab çiqilgan. [[m:337|Özbekiston]]da sun'iy uruğlantiriş 20-a…