Turk tili
Hozirgi matn kimniki
- Qisqa tavsif · 2026-yil 22-oktabrYozgan: Yangi alifbo
Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan
Turk tili — turkiy tillar ichida soʻzlashuvchilari eng koʻp til, Turkiya Respublikasining rasmiy tili.→ Turk tili — turkiy tillar içida sözlaşuvçilari eng köp til, Turkiya Respublikasining rasmiy tili. - General matn · 2026-yil 22-oktabrYozgan: Yangi alifbo
Sabab: Yozuv: yangi alifbo (Qaror 22.10 #7) — faqat harflar, mazmun va muallif özgarmagan
4 ta blok özgarmadi (avvalgi muallifida qoldi)
11 ta blokda faqat yozuv özgardi — mazmun va muallif öşa
- General matn · 2026-yil 20-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ Tekşirgan: Fox MB · avtomatik yozuv tuzatiş
Sabab: Yozuv qoidasi (Vaqt arxitekturasi): asr arab raqamida (XIII asr → 13-asr); içki «material» sözi örniga manba nomi (Vikipediya). Mazmun özgarmagan.
− Turk tili turkiy tillar oilasining oʻguz (janubi-gʻarbiy) guruhiga kiradi. Bu guruhga shuningdek ozarbayjon, gagauz, qashqay va turkman tillari kiradi. Turkologiyada tilning ikkinchi nomi sifatida Türkiye Türkçesi («Turk…
− Turkiy tillar oilasi ilgari kattaroq oltoy tillar oilasiga kiritilgan. Ingliz tilidagi materialga koʻra, bu nazariya 1960-yillardan beri eʼtibordan chiqqan va tilshunoslarning aksariyati turkiy tillarni boshqa oila bilan…
− Oguzlar islomni qabul qilgach, arab yozuvidan foydalangan; bu yozuv turk tilining barcha tovushlarini ifodalashga yaxshi mos kelmagan. Hozirgi lotin yozuvidagi alifbo Ataturk islohotlari doirasida joriy etilgan. Oʻzbekch…
− Zamonaviy turk tili oʻguz-saljuqiy qabilalar tili — eski anatoliy-turkiy tilga borib taqaladi. Saljuqiylar oʻguz tilini XI asrda Anatoliyaga olib kelgan. Islomni qabul qilgach (taxminan 950-yil), davlatlar maʼmuriy tili …
− Oʻzbekcha maqolaga koʻra, hozirgi shakldagi adabiy til XIX asr oʻrtalaridan shakllana boshlagan, XX asr 20-yillaridagi islohotlardan soʻng umumxalq tiliga yaqinlashgan. Turkiya Respublikasi tuzilgach, 1932-yilda Turk til…
+ Turk tili turkiy tillar oilasining öguz (janubi-ğarbiy) guruhiga kiradi. Bu guruhga şuningdek ozarbayjon, gagauz, qaşqay va turkman tillari kiradi. Turkologiyada tilning ikkinçi nomi sifatida Türkiye Türkçesi («Turk…
+ Turkiy tillar oilasi ilgari kattaroq oltoy tillar oilasiga kiritilgan. Ingliz tilidagi Vikipediyaga köra, bu nazariya 1960-yillardan beri e'tibordan çiqqan va tilşunoslarning aksariyati turkiy tillarni boşqa oila bil…
+ Oguzlar islomni qabul qilgaç, arab yozuvidan foydalangan; bu yozuv turk tilining barça tovuşlarini ifodalaşga yaxşi mos kelmagan. Hozirgi lotin yozuvidagi alifbo Ataturk islohotlari doirasida joriy etilgan. Özbekç…
+ Zamonaviy turk tili öguz-saljuqiy qabilalar tili — eski anatoliy-turkiy tilga borib taqaladi. Saljuqiylar öguz tilini 11-asrda Anatoliyaga olib kelgan. Islomni qabul qilgaç (taxminan 950-yil), davlatlar ma'muriy tili …
+ Özbekça maqolaga köra, hozirgi şakldagi adabiy til 19-asr örtalaridan şakllana boşlagan, 20-asr 20-yillaridagi islohotlardan söng umumxalq tiliga yaqinlaşgan. Turkiya Respublikasi tuzilgaç, 1932-yilda Turk til …
10 ta blok özgarmadi (avvalgi muallifida qoldi)
- Qisqa tavsif · 2026-yil 18-oktabrYozgan: Claude Sonnet 5.5SI→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 26
Sabab: Bo'sh tavsif to'ldirildi — SI yuklaşi
Turk tili — turkiy tillar içida sözlaşuvçilari eng köp til, Turkiya Respublikasining rasmiy tili.
- General matn · 2026-yil 18-oktabrYozgan: Claude Sonnet 5.5SI→ manba: https://uz.wikipedia.org/wiki/Turk_tili→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 26
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Turk tili (turkça: Türkçe, Türk dili) — turkiy tillar orasida sözlaşuvçilari eng köp til. U Turkiyaning rasmiy tili bölib, Kipr Respublikasida ham (grek tili bilan birga) rasmiy maqomga ega.
+ ## Tasnifi
+ Turk tili turkiy tillar oilasining öguz (janubi-ğarbiy) guruhiga kiradi. Bu guruhga şuningdek ozarbayjon, gagauz, qaşqay va turkman tillari kiradi. Turkologiyada tilning ikkinçi nomi sifatida Türkiye Türkçesi («Turk…
+ Turkiy tillar oilasi ilgari kattaroq oltoy tillar oilasiga kiritilgan. Ingliz tilidagi materialga köra, bu nazariya 1960-yillardan beri e'tibordan çiqqan va tilşunoslarning aksariyati turkiy tillarni boşqa oila bilan…
+ ## Tarqalişi va sözlaşuvçilar
+ Turk tili asosan Turkiyada tarqalgan. Şuningdek Şimoliy Kipr, Iroq, Suriya, Eron, Bolgariya, Gretsiya, Ruminiya, Makedoniya, Germaniya, Niderlandiya, Fransiya va boşqa mamlakatlarda turkça sözlaşuvçilar bor.
+ Sözlaşuvçilar soni manbalarda turliça berilgan: özbekça maqolada ötgan asr oxirlarida taxminan 55 mln (Turkiyaning özida 50 mln dan ortiq); rusça maqolada 2009-yilda 61–63 mln dan 73 mln gaça; inglizça maqolad…
+ Dialektal jihatdan Şarqiy Anatoliya, ayniqsa şimoli-şarqiy hudud ozarbayjon tiliga öxşaş belgilari bilan ajralib turadi. Adabiy tilning asosini Istanbul şevasi taşkil etadi.
+ ## Yozuvi
+ Oguzlar islomni qabul qilgaç, arab yozuvidan foydalangan; bu yozuv turk tilining barça tovuşlarini ifodalaşga yaxşi mos kelmagan. Hozirgi lotin yozuvidagi alifbo Ataturk islohotlari doirasida joriy etilgan. Özbekç…
+ ## Tarixi
+ Zamonaviy turk tili öguz-saljuqiy qabilalar tili — eski anatoliy-turkiy tilga borib taqaladi. Saljuqiylar öguz tilini XI asrda Anatoliyaga olib kelgan. Islomni qabul qilgaç (taxminan 950-yil), davlatlar ma'muriy tili …
+ Özbekça maqolaga köra, hozirgi şakldagi adabiy til XIX asr örtalaridan şakllana boşlagan, XX asr 20-yillaridagi islohotlardan söng umumxalq tiliga yaqinlaşgan. Turkiya Respublikasi tuzilgaç, 1932-yilda Turk til…
+ ## Xususiyatlari
+ Turk tili agglyutinativ, grammatik jinsi yöq; gapda odatiy söz tartibi ega–töldiruvçi–kesim. Özbekça maqolaga köra, tilda 6 ta kelişik bor. Fonetikada singarmonizm (unlilar uyğunligi) muhim: öz sözlar odatda f…
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 11-oktabrYozgan: Wikidata→ manba: Wikidata: Q256
Sabab: Boşlang'iç import (CC0). Moderator hali ko'rmagan.