Urbanizatsiya
Hozirgi matn kimniki
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: Rusça Vikipediya: Урбанизация→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 147
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Urbanizatsiya (fransuzça urbanisation, inglizça urbanization, lotinça urbanus — «şaharga oid», urbs — «şahar») — jamiyat hayotida şaharlar ahamiyatining ortib borişi, şahar aholisi uluşining köpayişi va şahar turmuş tarz…
+ ## Tarixi
+ Ilk şaharlar miloddan avvalgi III–I ming yilliklarda Misr, Mesopotamiya, Suriya, Hindiston, Kiçik Osiyo, Xitoy va Örta dengiz sohillarida paydo bölgan. Rusça Vikipediyaga köra, urbanizatsiyaning birinçi bosqiçi ilk davla…
+ Örta asrlar va Uyğoniş davrida savdo va hunarmandçilik rivoji şaharlarga aholi oqimini kuçaytirgan. Rusça Vikipediyaga köra, XVII–XVIII asrlarda şahar aholisi ayniqsa Angliya va Prussiyada tez ösgan, 1851-yilga kelib esa…
+ ## Rivojlaniş omillari
+ Urbanizatsiya şaharlarning tabiiy ösişi, qişloqdan köçib keliş, şahar atrofidagi hududlarning şaharga qöşilişi va qişloqlarning şahar maqomini olişi hisobiga boradi. Yirik şaharlar atrofida kiçik şaharlar paydo bölib, ul…
+ ## Jahon körsatkiçlari
+ ÖzME'ga köra, 1950-yilda dunyo aholisining 28,9 foizi şaharlarda yaşagan bölsa, 2000-yilga kelib bu körsatkiç 51,2 foizga yetgan. Rusça Vikipediyaga köra, BMT ma'lumotlarida şahar aholisi qişloq aholisidan ilk bor 2007-y…
+ Rivojlangan mamlakatlarda şahar aholisining uluşi yuqori: ÖzME'ga köra, 2000-yilda AQŞ, Buyuk Britaniya, Yaponiya va Şvetsiyada u 75 foizdan, Germaniyada esa 90 foizdan oşgan. Osiyo va Afrikaning köplab mamlakatlarida bu…
+ ## Özbekistonda
+ Özbekistonda dunyodagi eng qadimiy şaharlar bilan birga XX asrning ikkinçi yarmida qurilgan yangi şaharlar ham bor. ÖzME'ga köra, mamlakatda urbanizatsiya XIX asr oxiridan boşlab kuçaygan. 2003-yilda Özbekistonda 120 şah…
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: ÖzME, 9-jild, 137–138-b.→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 100
Sabab: SI yuklaşi (formasiz)