Yangiliklar korporatsiyasi

«Yangiliklar korporatsiyasi» (inglizça: News Corporation, News Corp) — Rupert Merdok tomonidan asos solingan va nazorat qilingan xalqaro ommaviy axborot vositalari holdingi. Ingliz tilidagi manbaga köra, u 1980-yil 15-martda Avstraliyaning Adelaida şahrida News Corp Limited nomi bilan taşkil etilgan.

Korporatsiya 1980-yilda Rupert Merdok tomonidan News Limited uçun xolding kompaniya sifatida tuzilgan. News Limited 1923-yilda Adelaidada Jeyms Edvard Devidson tomonidan asos solingan. 1949-yilda Kit Merdok Adelaidaning «The News» gazetasini nazoratiga oldi, 1952-yilda u vafot etgaç, öğli Rupert gazetaning nazorat uluşini meros qilib oldi.

AQShdagi birinçi xaridini News Ltd. 1973-yilda qildi (San Antonio Express and News). 1976-yilda Doroti Şiff'dan «New York Post» sotib olindi. 1984-yilda Chicago Sun-Times 90 mln dollarga xarid qilindi (1986-yilda Hollinger'ning ona kompaniyasiga sotilgan). 1985-yil mart oyida 20th Century Fox xolding kompaniyasi TCF Holdings'ning 50 foizi Mark Rich'dan 162 mln dollarga, sentyabrda qolgan uluşi Marvin Devis'dan 325 mln dollarga olindi.

1985-yil 6-mayda Metromedia telestansiyalarini sotib oliş e'lon qilindi. Bu kelişuv bir manbada «2 mlrd dollardan ortiq», boşqasida 3,5 mlrd dollar deb körsatilgan. Inglizça manbaga köra, Fox Broadcasting Company 1986-yil 9-oktyabrda işga tuşgan. 1987-yilda Harper and Row, 1989-yilda William Collins, Sons naşriyotlari sotib olindi; ular keyinçalik HarperCollins sifatida birlaşdi. 1988-yilda Triangle Publications 3 mlrd dollarga xarid qilindi. 1993–1995-yillarda Gonkongdagi STAR TV sun'iy yöldoş tarmoği töliq sotib olindi. 1996-yil 7-oktyabrda Fox News Channel işga tuşdi.

2004-yil 12-noyabrdagi aksiyadorlar ovozidan söng kompaniya Delaver qonunçiligi böyiça qayta röyxatdan ötdi. 2005-yilda Myspace, 2007-yilda Dow Jones & Company sotib olindi. 2011-yil iyulida telefonlarni noqonuniy tinglaş mojarosi tufayli britaniyalik «News of the World» tabloidi yopildi; şu paytda AQSh Federal qidiruv byurosi (FBI) korporatsiya faoliyatini tekşirişi e'lon qilindi.

Merdok 2012-yilda korporatsiyani qayta tuziş rejasini e'lon qildi. Inglizça manbaga köra, böliniş 2013-yil 28-iyunda yakunlandi: asl kompaniya 21st Century Fox deb qayta nomlandi, yangi News Corp esa naşriyot va Avstraliyadagi eşittiriş aktivlarini oldi.

Holding gazeta va jurnallar (The Wall Street Journal, The Times, The Sun, New York Post), kitob naşriyoti HarperCollins, kinostudiya 20th Century Fox, telekanallar (Fox Broadcasting Company, Fox News, 2007-yil 15-oktyabrdan Fox Business Network), şuningdek BSkyB, Sky Deutschland, Sky Italia va Foxtel kabi sun'iy yöldoş operatorlariga egalik qilgan. Dow Jones tarkibiga Factiva xizmati ham kirgan. 2009-yilda barça jurnalistik bölinmalarga yangiliklar yetkazuvçi NewsCore agentligi taşkil etilgan.

• 2006-yilda tuşum 25 mlrd dollardan oşgan, sof foyda 2,3 mlrd dollarni taşkil etgan.
• Myspace 2005-yilda 580 mln dollarga sotib olingan.
• Dow Jones 2007-yilda 5 mlrd dollarga sotib olingan.
• 2003-yil oxirida Hughes Electronics'dagi 34 foizlik nazorat uluşi 6 mlrd dollarga olingan.
• Bölinişdan oldin korporatsiya jami aktivlar böyiça dunyodagi eng yirik, tuşum böyiça esa törtinçi yirik media guruh bölgan.

Korporatsiyani asosçisi Rupert Merdok boşqargan va nazorat qilgan. Uning öğli Jeyms Merdok Festival Mushroom Records'ni bir neça yil boşqargan. 2012-yil 22-iyulda Merdok News International va Times Newspapers Holdings Limited direktori lavozimlaridan ketişini e'lon qildi; sabab sifatida korporatsiyaning kutilayotgan qayta tuzilişi körsatilgan.

Böliniş arafasida yirik aktivlar: News Limited (Avstraliya), News International (Buyuk Britaniya), Dow Jones & Company, HarperCollins va Fox Entertainment Group. Boş qarorgoh Nyu-Yorkdagi 1211 Avenue of the Americas manzilida joylaşgan.