Air China
SaqlaşÖqiş: 2 daqiqa
Air China (xitoyça: 中国国际航空公司) — ştab-kvartirasi Pekinda joylaşgan, davlatga tegişli Xitoy aviakompaniyasi. Flot hajmi böyiça China Southern Airlines'dan keyin Xitoyda ikkinçi örinda turadi. 2007-yil dekabridan Star Alliance a'zosi.
Tarixi
13Air China 1988-yil 1-iyulda taşkil etilgan. Xitoy hukumati 1987-yil oxirida Fuqaro aviatsiyasi ma'muriyati (CAAC) bölinmalarini alohida aviakompaniyalarga ajratişga qaror qilgan: Air China, China Eastern, China Southern, China Northern, China Southwest va China Northwest. Air China xalqaro va qit'alararo reyslar uçun mas'ul bölib, CAAC'ning uzoq masofali samolyotlari va yönalişlarini oldi.
1989-yilda Lufthansa bilan qöşma korxona tuzilib, Pekin samolyotlarga texnik xizmat körsatiş markazi (Ameco Beijing) oçilgan. 1994-yilda aviatsiyani davlat tomonidan tartiblaş bekor qilindi. 2001-yil yanvarida CAAC birlaşiş rejalariga rozilik bildirdi: Air China China Southwest Airlines va China International Airlines'ni öziga qöşdi. 2002-yil 28-oktabrda China National Aviation Corporation va China Southwest Airlines bilan birlaşdi. 2004-yilda Zhejiang Airlines unga qöşildi; 15-dekabrda kompaniya aksiyalari Gonkong va London birjalarida savdoga çiqarildi.
2006-yilda Star Alliance'ga qöşiliş töğrisida bitim imzolandi; Shanghai Airlines bilan birga 2007-yil 12-dekabrda alyans a'zosi böldi. 2009-yil iyulida Air Macau'dagi uluşi 51% dan taxminan 81% gaça oşdi, bir oy keyin Cathay Pacific'dagi uluşi 17,5% dan 30% gaça kötarildi. 2010-yil aprelida Şenzhen Airlines'ning nazorat paketini oldi. 2010-yil 23-dekabrda Xitoyda birinçi bölib aviaçipta va avtobus xizmatini birlaştirgan çiptalarni taklif qildi, 2011-yil 15-noyabrdan esa bortda Wi-Fi xizmatini işga tuşirgan birinçi Xitoy aviakompaniyasi böldi.
Faoliyati (mahsulot va xizmatlar)
13Kompaniya faoliyati tört segmentga bölinadi: aviakompaniya (yölovçi va yuk taşiş), muhandislik xizmati (samolyotlarni modernizatsiya qiliş, ta'mirlaş, texnik xizmat), terminal (yerdagi xizmatlar) hamda boşqa xizmatlar (ovqat taşkil etiş va şu kabilar).
Yönalişlar tarmoği Xitoy, Osiyo, Yaqin Şarq, Ğarbiy Yevropa va Şimoliy hamda Janubiy Amerikani qamrab oladi; asosiy yönalişlar Pekindan çiqadi. 2006-yil 10-dekabrda Madrid orqali San-Paulu reysi oçildi — bu kompaniyaning eng uzun töğridan-töğri reysi. Birinçi sinf salonlari «Forbidden Pavilion», biznes-klass «Capital Pavilion» deb ataladi.
Tarmoq tarkibida Air China Cargo (yuk logistikasi) va Air China Business Jet (işbilarmonlik aviatsiyasi) bölinmalari bor.
Raqamlarda
13- 1988-yilda xodimlar soni — 6000; 31 xalqaro va 30 içki yönaliş.
- 1989-yilda sof foyda — 106 mln dollar, tuşum — 383 mln dollar.
- 1997-yilda flot — 65 samolyot, 144 yönaliş.
- 1998-yilda taxminan 16 mln yölovçi.
- 2001-yilda birlaşişdan keyingi guruh aktivlari — 56 mlrd yuan, flot — 118 samolyot.
- 2013-yilda 51 mln yölovçi, örindiqlar bandligi 81%.
- 2017-yilda 102 mln yölovçi, örtaça bandlik 81%.
- 2007-yilda dunyoning eng yaxşi 500 brendi röyxatida 461-örin.
Tuzilmasi
13Air China Limited 2003-yilda röyxatdan ötgan. Aksiyalarining 53,46% qismi davlatga qaraşli China National Aviation Holdinğga tegişli. Boş ofis Pekinning Şunyi tumanida joylaşgan. Air China Cargoʻda 51%, Air Macau'da taxminan 81% uluşi bor; Şandong Airlines va Şenzhen Airlines'da nazorat paketiga ega. Logotipdagi feniks Han Meilin tomonidan yaratilgan va «VIP» sözining badiiy şakli hamdir; xitoyça nom xattotligini Den Syaopin bajargan.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Air China // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/2104 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APAAir China. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/2104
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/2104
Raqamlarda
Xodimlar soni · 2016-yil
50 000 kişi
Daromad (tuşum) · 2018-yil
136,8 mlrd yuan
Manba: Wikidata (CC0)· bot muntazam yangilaydi, oxirgi marta 2026-yil 26-oktabr
Manbalar
1 ta manba- 1Wikidata: Q51747wikidata.org · 7 ta fakt manbasi
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.