Bakteriyalar
Hozirgi matn kimniki
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: Rusça Vikipediya: Бактерии→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 118
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Bakteriyalar (yunonça «bakterion» — tayoqça) — hujayrasida alohida qobiq bilan öralgan yadrosi bölmagan, ya'ni prokariot tuzilişli bir hujayrali mikroorganizmlarning juda katta guruhi. Nomi ilk kuzatilgan bakteriyalarnin…
+ ## Tuzilişi
+ ÖzME'ga köra, bakteriya hujayrasi bir neça qavatli devor bilan qoplangan, uning ostida moddalar almaşinuvida muhim örin tutadigan sitoplazmatik membrana joylaşgan. Sitoplazmada oqsil sintez qiluvçi ribosomalar bor, irsiy…
+ Bakteriyalarning kattaligi bir neça mikrometr atrofida: ÖzME'da körsatilişiça, şarsimonlarining diametri odatda 1–2 mikrometr, tayoqçasimonlarining eni 0,4–0,8, uzunligi 2–5 mikrometr. Ba'zilari şunçalik maydaki, bakteri…
+ ## Şakllari
+ Hujayra şakliga köra bakteriyalar bir neça guruhga ajratiladi. Şarsimonlari kokklar deyiladi; ular bölingandan keyin zanjir hosil qilsa — streptokokklar, uzum boşiga öxşaş töp hosil qilsa — stafilokokklar, uç yönalişda b…
+ ## Hayot faoliyati
+ Köpçilik bakteriyalar energiyani organik moddalarni, ba'zilari esa anorganik birikmalarni oksidlaş hisobiga oladi. Kislorodga muhtojlari aeroblar, kislorodsiz muhitda yaşaydiganlari anaeroblar deyiladi; kislorodsiz şaroi…
+ ## Tabiatdagi ahamiyati
+ Bakteriyalar moddalarning tabiatdagi aylanişida hal qiluvçi rol öynaydi. Ular ösimlik va hayvon qoldiqlarini parçalab, oxir-oqibat karbonat angidrid va suvga aylantiradi. Oqsillardagi azotni avval ammiakka, keyin nitrit …
+ ## Inson hayotidagi örni
+ ÖzME'ga köra, tuproq unumdorligi bakteriyalar faoliyatiga boğliq. Ulardan qatiq, pişloq va sariyoğ tayyorlaşda, ziğir va kanop kabi tolali ösimliklarni ivitişda, sanoatda sut kislota, atseton, spirtlar, vitaminlar, amino…
+ Ayni paytda köp bakteriyalar oziq-ovqat va xom aşyoni buzadi, odam, hayvon va ösimliklarda kasallik qözğatadi. Kasallik keltirib çiqaruvçi turlari patogen bakteriyalar deyiladi; ular vabo, sil, kuydirgi, iç terlama kabi …
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: moderator→ Tekşirgan: moderator
Sabab: ÖzME matn qism 01 qaytarildi
− Bakteriyalar (yunonça «bakterion» — tayoqça) — hujayrasida alohida qobiq bilan öralgan yadrosi bölmagan, ya'ni prokariot tuzilişli bir hujayrali mikroorganizmlarning juda katta guruhi. Nomi ilk kuzatilgan bakteriyalarnin…
− ## Tuzilişi
− ÖzME'ga köra, bakteriya hujayrasi bir neça qavatli devor bilan qoplangan, uning ostida moddalar almaşinuvida muhim örin tutadigan sitoplazmatik membrana joylaşgan. Sitoplazmada oqsil sintez qiluvçi ribosomalar bor, irsiy…
− Bakteriyalarning kattaligi bir neça mikrometr atrofida: ÖzME'da körsatilişiça, şarsimonlarining diametri odatda 1–2 mikrometr, tayoqçasimonlarining eni 0,4–0,8, uzunligi 2–5 mikrometr. Ba'zilari şunçalik maydaki, bakteri…
− ## Şakllari
− Hujayra şakliga köra bakteriyalar bir neça guruhga ajratiladi. Şarsimonlari kokklar deyiladi; ular bölingandan keyin zanjir hosil qilsa — streptokokklar, uzum boşiga öxşaş töp hosil qilsa — stafilokokklar, uç yönalişda b…
− ## Hayot faoliyati
− Köpçilik bakteriyalar energiyani organik moddalarni, ba'zilari esa anorganik birikmalarni oksidlaş hisobiga oladi. Kislorodga muhtojlari aeroblar, kislorodsiz muhitda yaşaydiganlari anaeroblar deyiladi; kislorodsiz şaroi…
− ## Tabiatdagi ahamiyati
− Bakteriyalar moddalarning tabiatdagi aylanişida hal qiluvçi rol öynaydi. Ular ösimlik va hayvon qoldiqlarini parçalab, oxir-oqibat karbonat angidrid va suvga aylantiradi. Oqsillardagi azotni avval ammiakka, keyin nitrit …
− ## Inson hayotidagi örni
− ÖzME'ga köra, tuproq unumdorligi bakteriyalar faoliyatiga boğliq. Ulardan qatiq, pişloq va sariyoğ tayyorlaşda, ziğir va kanop kabi tolali ösimliklarni ivitişda, sanoatda sut kislota, atseton, spirtlar, vitaminlar, amino…
− Ayni paytda köp bakteriyalar oziq-ovqat va xom aşyoni buzadi, odam, hayvon va ösimliklarda kasallik qözğatadi. Kasallik keltirib çiqaruvçi turlari patogen bakteriyalar deyiladi; ular vabo, sil, kuydirgi, iç terlama kabi …
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: Rusça Vikipediya: Бактерии→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 108
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Bakteriyalar (yunonça «bakterion» — tayoqça) — hujayrasida alohida qobiq bilan öralgan yadrosi bölmagan, ya'ni prokariot tuzilişli bir hujayrali mikroorganizmlarning juda katta guruhi. Nomi ilk kuzatilgan bakteriyalarnin…
+ ## Tuzilişi
+ ÖzME'ga köra, bakteriya hujayrasi bir neça qavatli devor bilan qoplangan, uning ostida moddalar almaşinuvida muhim örin tutadigan sitoplazmatik membrana joylaşgan. Sitoplazmada oqsil sintez qiluvçi ribosomalar bor, irsiy…
+ Bakteriyalarning kattaligi bir neça mikrometr atrofida: ÖzME'da körsatilişiça, şarsimonlarining diametri odatda 1–2 mikrometr, tayoqçasimonlarining eni 0,4–0,8, uzunligi 2–5 mikrometr. Ba'zilari şunçalik maydaki, bakteri…
+ ## Şakllari
+ Hujayra şakliga köra bakteriyalar bir neça guruhga ajratiladi. Şarsimonlari kokklar deyiladi; ular bölingandan keyin zanjir hosil qilsa — streptokokklar, uzum boşiga öxşaş töp hosil qilsa — stafilokokklar, uç yönalişda b…
+ ## Hayot faoliyati
+ Köpçilik bakteriyalar energiyani organik moddalarni, ba'zilari esa anorganik birikmalarni oksidlaş hisobiga oladi. Kislorodga muhtojlari aeroblar, kislorodsiz muhitda yaşaydiganlari anaeroblar deyiladi; kislorodsiz şaroi…
+ ## Tabiatdagi ahamiyati
+ Bakteriyalar moddalarning tabiatdagi aylanişida hal qiluvçi rol öynaydi. Ular ösimlik va hayvon qoldiqlarini parçalab, oxir-oqibat karbonat angidrid va suvga aylantiradi. Oqsillardagi azotni avval ammiakka, keyin nitrit …
+ ## Inson hayotidagi örni
+ ÖzME'ga köra, tuproq unumdorligi bakteriyalar faoliyatiga boğliq. Ulardan qatiq, pişloq va sariyoğ tayyorlaşda, ziğir va kanop kabi tolali ösimliklarni ivitişda, sanoatda sut kislota, atseton, spirtlar, vitaminlar, amino…
+ Ayni paytda köp bakteriyalar oziq-ovqat va xom aşyoni buzadi, odam, hayvon va ösimliklarda kasallik qözğatadi. Kasallik keltirib çiqaruvçi turlari patogen bakteriyalar deyiladi; ular vabo, sil, kuydirgi, iç terlama kabi …
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: ÖzME, 1-jild, 45–47-b.→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 70
Sabab: SI yuklaşi (formasiz)