Binoiy
Hozirgi matn kimniki
- General matn · 2026-yil 24-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: Rusça Vikipediya: Камаль ад-Дин Бинои→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 186
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Binoiy (taxallus; asl ismi Kamoliddin Ali Muhammad Sabz) — fors tilida ijod qilgan şoir, musiqaşunos va tarixçi. ÖzME'ga köra, u 1453-yilda [[m:685|Hirot]]da tuğilgan va 1512-yilda [[m:834|Qarşi]]da halok bölgan. Temuriy…
+ ## Hayoti
+ ÖzME ma'lumotiga köra, Binoiy 1487-yilgaça Hirotda adabiyot, şe'r ilmi, inşo, musiqa va tarix fanlarini örgangan. [[m:1107|Alişer Navoiy]] «[[m:1601|Majolis un-nafois]]» tazkirasida uning juda qobiliyatli ekani, xattotli…
+ Samarqandda Binoiy ikki qismli «Behruz va Bahrom» masnaviysini yozib tugatgan (1500). Ensiklopediyaga köra, unda ijtimoiy-siyosiy, axloqiy va tarbiyaviy masalalar yoritilgan. 1498-yilda u Samarqand hokimi Sulton Ali Mirz…
+ Keyinçalik Binoiy [[m:1143|Muhammad Şayboniy]] saroyida xizmat qilgan va uning harbiy yurişlarida tarixçi sifatida qatnaşgan. Rusça Vikipediyaga köra, u Şayboniyxon bilan bir qatorda [[m:1095|Zahiriddin Muhammad Bobur]] …
+ ## Tarixiy asarlari
+ Binoiyning eng maşhur asari — «Şayboniynoma». ÖzME'ga köra, unda XV asr örtalaridan 1505-yilgaça Movarounnahr va Daşti Qipçoqda keçgan voqealar bayon etilgan; rusça Vikipediyada esa asarda 1469–1503-yillardagi voqealar y…
+ ÖzME'ga köra, Binoiyning «Şahanşohnoma» asarida Ismoil Safaviyning harbiy yurişlari hamda XVI asr boşlarida Buxoro xonligi va Eron örtasidagi munosabatlar tasvirlangan.
+ ## Şe'riyati va musiqa ilmi
+ ÖzME ma'lumotiga köra, Binoiyning şe'riy devoni 4282 misradan iborat. Uning «Futuhoti xoniy» va «Hikoyati safari Binoiy» kitoblari musiqa ilmiga bağişlangan. Rost maqomida bastalangan «Nöhrang» («Töqqiz rang») asari ham …
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 24-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: ÖzME, 2-jild, 323–324-b.→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 159
Sabab: SI yuklaşi (formasiz)