Çirçiq
SaqlaşÖqiş: 2 daqiqa
Çirçiq — Toşkent viloyatidagi şahar, viloyatning yirik sanoat markazlaridan biri. ÖzME'ga köra, şahar Çirçiq daryosining öng sohilida, Qorjontov toğining etagida, Toşkentdan 30 km şimoli-şarqda joylaşgan. U Toşkent—Çorvoq temir yölidagi bekat va avtomobil yöllari kesişgan joyda turadi. Rusça Vikipediyaga köra, şahar ğarbiy Tyanşan toğ oldi hududida bölib, nomini daryodan olgan.12
Tarixi
13ÖzME'ga köra, Çirçiq 1932-yilda daryo böyidagi Qirğizquloq, Qipçoq va Niyozbek qişloqlari örnida yirik elektrkimyo kombinati qurilişi munosabati bilan vujudga kelgan. Rusça Vikipediyaga köra, 1932-yil aprelida kimyo korxonasi va Çirçiq-Bozsuv GES kaskadi qurilişi boşlangan, şahar kengaşi 1934-yilda tuzilgan, rasmiy taşkil topgan kuni esa 1935-yil 1-may hisoblanadi. Inglizça Vikipediya ham şahar 1935-yilda bir neça qişloqning qöşilişi natijasida paydo bölganini qayd etadi.
Sanoat korxonalari köpaygani sari aholi soni tez ösgan: ÖzME'ga köra, 1939-yilda 15 ming, 1959-yilda 65 ming, 1970-yilda 107,4 ming kişi yaşagan. 1930–1950-yillarda industrial texnikum, Madaniyat saroyi va boşqa jamoat binolari qurilgan, 1960-yillar oxiridan köp qavatli uylar barpo etila boşlagan. Rusça Vikipediyaga köra, Ikkinçi jahon uruşi yillarida köçirib keltirilgan korxonalar uskunalari asosida maşinasozlik zavodlari qurilgan.
Aholisi
13ÖzME'ga köra, 2004-yilda şaharda 140,1 ming kişi yaşagan. Rusça Vikipediyaga köra, 2022-yil boşida aholi soni 164 822 kişiga yetgan. Aholining asosiy qismini özbeklar taşkil etadi, qozoq, qirğiz, tojik, rus, ukrain, arman, tatar, koreys va boşqa millat vakillari ham istiqomat qiladi.
Xöjaligi
13ÖzME'ga köra, şaharda «Çirçiqqişloqmaş», «Transformator», «Özbekkimyomaş», mineral öğitlar işlab çiqaruvçi «Elektrkimyosanoat», qattiq qotişmalar va qiyin eriydigan metallar kombinati kabi korxonalar işlaydi. 2000-yillar boşida 26 qöşma korxona va 850 dan ortiq kiçik korxona faoliyat körsatgan. Quriliş materiallari, temir-beton buyumlar, ğişt, göşt va non mahsulotlari, poyabzal va kiyim-keçak işlab çiqariladi.
Inglizça Vikipediyaga köra, şahar atrofi sabzavot, qovun va uzum yetiştiriladigan intensiv dehqonçilik hududidir. Yaqin atrofdagi Çimyon va Amirsoy toğ çanği kurortlari uni qişki dam oliş markaziga aylantirgan. Şahar yaqinidagi daryo suvi inşooti Toşkent va boşqa şaharlarni içimlik suvi bilan ta'minlaşda asosiy manba hisoblanadi.
Ta'lim va madaniyat
13ÖzME'ga köra, şaharda Oliy tank komandir-muhandislik bilim yurti, 25 umumta'lim maktabi, 7 örta maxsus öquv yurti, 12 kutubxona, muzey, madaniyat va istirohat boği, 500 örinli kasalxona va poliklinika bor. 1932-yildan «Çirçiq tongi» va «Çirçiq» gazetalari çiqariladi. Şahar bilan Toşkent örtasida muntazam avtobus qatnovi yölga qöyilgan.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Çirçiq // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/4075 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APAÇirçiq. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/4075
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/4075
Manbalar
3 ta manba- 1Rusça Vikipediya: Чирчик (город)ru.wikipedia.org
- 2Inglizça Vikipediya: Çirçiqen.wikipedia.org
- 3ÖzME, 9-jild, 118-b.manbaa.uz · ÖzME, 9-jild, 118-b.
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.