Çuvaşiya
Hozirgi matn kimniki
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: Rusça Vikipediya: Чувашия→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 128
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Çuvaşiya, rasmiy nomi Çuvaş Respublikasi — [[m:352|Rossiya]] Federatsiyasi tarkibidagi respublika, çuvaş xalqining tarixiy vatani. U Şarqiy Yevropa tekisligining şarqida, Volga daryosining örta oqimi böyida joylaşgan. Po…
+ ## Tabiati
+ Rusça Vikipediyaga köra, Çuvaşiya asosan Volganing öng qirğoğida, uning irmoqlari Sura va Sviyaga oraliğida yotadi; şimoldan janubga 190 km, ğarbdan şarqqa 160 km ga çözilgan. Ğarbda Nijniy Novgorod viloyati, şimolda Mar…
+ Iqlimi mö'tadil kontinental: qişi sovuq, yozi iliq. Rusça Vikipediyaga köra, yanvarning örtaça harorati −13 °C atrofida, iyulniki +20 °C ga yaqin, yillik yoğin 530–570 mm. Inglizça Vikipediyada respublikada ikki mingdan …
+ ## Aholisi
+ Respublikada asosan çuvaşlar yaşaydi. Inglizça Vikipediyaga köra, 2021-yilgi röyxatda ularning uluşi 63,7 foiz, ruslarniki 30,7 foiz, tatarlarniki 2,7 foiz bölgan. Davlat tillari — turkiy tillarning bulğor guruhiga mansu…
+ ## Tarixi
+ ÖzME'ga köra, neolit oxirida bu yerlarda fin-ugor qabilalari yaşagan. X asrda Örta Volgaböyida Volga-Kama Bulğoriyasi davlati vujudga kelgan, XIII asr örtalarida esa Oltin Örda tarkibiga kirgan. Inglizça Vikipediyaga kör…
+ XVII–XIX asrlarda pravoslav çerkovi missionerlari çuvaşlar orasida xristianlikni yoygan va çuvaş yozuvini işlab çiqqan. 1920-yil iyunda Çuvaş muxtor viloyati tuzilgan, 1925-yil aprelda u avtonom sovet respublikasiga ayla…
+ ## Davlat tuzilişi
+ Respublika öz konstitutsiyasiga ega. Qonun çiqaruvçi organ — Davlat kengaşi, ijroiya hokimiyatni hukumat amalga oşiradi va unga respublika rahbari boşçilik qiladi.
+ ## Xöjaligi
+ ÖzME ma'lumotiga köra, sanoatda maşinasozlik va metallga işlov beriş, elektrotexnika va priborsozlik, kimyo, töqimaçilik, yoğoçsozlik va oziq-ovqat tarmoqlari yetakçi. Volgada Çeboksari GESi işlaydi. Qişloq xöjaligida ğa…
+ ## Madaniyati
+ Çuvaş yozma adabiyoti XIX asrning ikkinçi yarmida şakllangan; ÖzME'ga köra, bunda 1872-yilda çuvaş alifbosini tuzgan ma'rifatparvar Ivan Yakovlevning xizmati katta. Milliy adabiyotning taniqli vakillari — şoirlar Konstan…
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: ÖzME, 9-jild, 158–161-b.→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 80
Sabab: SI yuklaşi (formasiz)