Galenit
Hozirgi matn kimniki
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: Rusça Vikipediya: Галенит→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 133
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Galenit (lotinça galena — «qörğoşin rudasi»), yoki qörğoşin yaltiroği — sulfidlar sinfiga mansub mineral, qörğoşin(II) sulfidning (PbS) tabiiy şakli. U qörğoşin olinadigan eng muhim ruda va kumuşning ham asosiy manbalari…
+ ## Tarkibi va xossalari
+ ÖzME'ga köra, galenit taxminan 86,6 foiz qörğoşin va 13,4 foiz oltingugurtdan iborat. Tarkibida köpinça selen, kumuş, vismut, surma, qalay, rux, temir va kadmiy aralaşmalari böladi. Rusça Vikipediyaga köra, kumuş miqdori…
+ Mineral kub singoniyasida kristallanadi. Uning kristallari asosan kub, kub-oktaedr, kamroq oktaedr şaklida böladi, şuningdek yaxlit massalar, druza va skelet şakllar hosil qiladi. Rangi qörğoşinsimon kulrang, metalldek y…
+ Rusça Vikipediyaga köra, galenit tor taqiqlangan zonali yarimötkazgiç bölib, dastlabki radiotexnikada detektorli radiopriyomniklarda kristall detektor sifatida işlatilgan.
+ ## Uçraşi va konlari
+ ÖzME'ga köra, galenit örta va past haroratli gidrotermal konlarda sfalerit, xalkopirit, arsenopirit, pirit va pirrotin bilan birga uçraydi. Inglizça Vikipediyaga köra, u eng köp tarqalgan sulfid minerallaridan biri; ohak…
+ ÖzME'ga köra, yirik konlari Rossiya (Oltoy, Şimoliy Kavkaz, Şarqiy Sibir, Primorye), Qozoğiston, AQŞ, Kanada, Avstraliya va Afrikada joylaşgan. Inglizça Vikipediya Germaniyadagi Frayberg, Angliyadagi Kornuoll, Ispaniyada…
+ ## Qöllanişi
+ Galenit asosan qörğoşin oliş uçun qazib olinadi. Inglizça Vikipediyaga köra, odamlar uni qadim zamonlardan beri işlatib kelgan, çunki qörğoşinni galenitdan oddiy olovda ham eritib oliş mumkin. ÖzME'ga köra, mineral tibbi…
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: ÖzME, 2-jild, 54–55-b.→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 85
Sabab: SI yuklaşi (formasiz)