Georg Vilgelm Fridrix Gegel
Hozirgi matn kimniki
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: Rusça Vikipediya: Гегель, Георг Вильгельм Фридрих→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 129
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Georg Vilgelm Fridrix Gegel (nemisça Georg Wilhelm Friedrich Hegel; 1770-yil 27-avgust, Ştutgart — 1831-yil 14-noyabr, [[m:482|Berlin]]) — nemis faylasufi, nemis mumtoz falsafasining eng nufuzli vakillaridan biri. Ingliz…
+ ## Hayoti
+ Gegel Vyurtemberg gersogligining poytaxti Ştutgartda, gersog saroyida xizmat qilgan amaldor oilasida tuğilgan. Inglizça Vikipediyaga köra, 18 yoşida u Tyubingen universiteti qoşidagi protestant seminariyasiga kirgan va b…
+ Öqişni tugatgaç, u Bernda (1793–1796) va Frankfurt-Maynda (1797–1800) badavlat oilalarda uy muallimi bölib işlagan. 1801-yilda Iyena universitetiga ötib, avval maoşsiz dotsent, keyin professor sifatida dars bergan. 1806-…
+ Inglizça va rusça Vikipediyaga köra, 1831-yil avgustida Berlinga vabo epidemiyasi yetib kelgaç, Gegel şahar çetiga köçgan, oktabrda esa xavf ötdi deb qaytib kelgan. U 14-noyabrda vafot etgan; şifokorlar ölim sababini vab…
+ ## Falsafiy ta'limoti
+ ÖzME'ga köra, Gegel barça tabiiy va ijtimoiy hodisalar zamirida «olamiy ruh», «mutlaq ruh» yoki «mutlaq ğoya» deb atalgan ruhiy ibtido yotadi, deb hisoblagan. Bu ibtido heç narsaga boğliq emas va tabiat hamda jamiyatdan …
+ Gegel tizimining markazida dialektik usul turadi. Inglizça Vikipediyaga köra, u har bir tuşunça va ong şaklini öz içki mezonlariga köra tekşirib, undagi ziddiyat va bir yoqlamalikni oçib beradi; natijada bu ziddiyatlar d…
+ Gegelning tarix falsafasi ham maşhur. U jahon tarixini «ozodlikni anglaşdagi taraqqiyot» deb ta'riflagan. ÖzME'ga köra, uning falsafasida ziddiyatlar, miqdor özgarişlarining sifat özgarişlariga ötişi va inkorni inkor kab…
+ ## Asosiy asarlari
+ Gegelning asosiy kitoblari: «Ruh fenomenologiyasi» (1807), «Mantiq fani» (1812–1816), «Falsafa fanlari ensiklopediyasi» (1817; qayta işlangan naşrlari 1827 va 1830), «Huquq falsafasi asoslari» (1821). Din falsafasi, tari…
+ ## Ta'siri
+ Inglizça Vikipediyaga köra, Gegel vafotidan keyin uning izdoşlari «öng» va «çap» gegelçilarga bölinib ketgan. Çap gegelçilar, jumladan Lyudvig Feyerbax va Karl Marks, uning dialektik usulini din va jamiyatni materialisti…
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: ÖzME, 2-jild, 122–123-b.→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 81
Sabab: SI yuklaşi (formasiz)