Lebap viloyati
Hozirgi matn kimniki
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: Rusça Vikipediya: Лебапский велаят→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 143
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Lebap viloyati — [[m:387|Turkmaniston]]ning şarqiy qismidagi viloyat (velayat). Amudaryoning örta oqimi böylab, uning har ikki sohilida joylaşgan; ma'muriy markazi — Turkmanobod şahri (sobiq Çorjöy). Inglizça Vikipediyag…
+ ## Nomi va tarixi
+ ÖzME'ga köra, «Lebap» nomi «Labiob», ya'ni «daryo böyi» degan ma'noni anglatadi. Inglizça Vikipediya ham bu nomni forsça «lab-e ob» — «suv labi, daryo qirğoği» birikmasidan keltirib çiqaradi va u azaldan Amudaryoning ört…
+ Inglizça Vikipediyaga köra, hozirgi viloyat hududi Buyuk ipak yöli ustida joylaşgan; bu yerda 9–10-asrlarga oid Dayahatin karvonsaroyi saqlangan. Sovet hokimiyati örnatilgunga qadar hududning katta qismi Buxoro va Xiva x…
+ ÖzME'ga köra, viloyat birinçi marta 1939-yil 20-noyabrda tuzilgan, 1963-yilda tugatilgan va 1970-yil 14-dekabrda qayta tiklangan. Uzoq vaqt Çorjöy viloyati deb atalgan; ÖzME bu nom 1993-yilgaça işlatilganini yozadi, rusç…
+ ## Tabiati
+ ÖzME'ga köra, viloyat maydoni 93,8 ming km²; inglizça Vikipediyada 93 727 km² deb berilgan. Hudud şimoli-ğarbdan janubi-şarqqa 690 km ga çözilgan, uning taxminan tört dan uç qismini Qoraqum çöli egallaydi. Amudaryoning ö…
+ Iqlimi keskin kontinental va quruq: ÖzME ma'lumotiça, iyulning örtaça harorati 29,5° atrofida, yillik yoğin şimolda 100 mm, janubda 150–200 mm. Tuproği asosan böz tuproq. Çöllarda saksovul, qandim, quyonsuyak, daryo vodi…
+ ## Aholisi va ma'muriy bölinişi
+ ÖzME 1999-yil uçun aholini 1034,7 ming kişi deb körsatgan, uning köpçiligini turkmanlar, qolganini özbek, rus, tatar va boşqa xalqlar vakillari taşkil etgan. Inglizça Vikipediyaga köra, 2022-yilgi röyxatga oliş natijalar…
+ Ma'muriy bölinişi bir neça bor özgargan. ÖzME yozilgan davrda viloyatda 13 tuman bölgan bölsa, rusça Vikipediyaga köra, 2017 va 2022-yillardagi islohotlardan söng velayat tarkibida 8 etrap (tuman), tuman huquqiga ega 1 ş…
+ ## Xöjaligi
+ ÖzME'ga köra, viloyatda yengil va oziq-ovqat, gaz, kimyo, paxta tozalaş, ipakçilik va qoraköl terisini qayta işlaş sanoati rivojlangan, Seydi şahrida neftni qayta işlaş zavodi, Gugurttoğda oltingugurt kombinati qurilgan.…
+ Qişloq xöjaligining asosi — suğorma dehqonçilik. Inglizça Vikipediyaga köra, quyoşli ob-havo va suv zaxirasining köpligi yuqori sifatli ingiçka tolali paxta yetiştirişga imkon beradi. ÖzME ğalla, sabzavot va poliz ekinla…
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: ÖzME, 5-jild, 61–62-b.→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 96
Sabab: SI yuklaşi (formasiz)