Lift
Hozirgi matn kimniki
- General matn · 2026-yil 24-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: Rusça Vikipediya: Лифт→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 188
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Lift (inglizça lift — «kötarmoq») — odamlar va yuklarni tik yönalişda bir sathdan ikkinçisiga taşiş uçun möljallangan, kabinali, muqim örnatiladigan kötariş maşinasi. ÖzME'ga köra, kabinani harakatga keltiriş usuliga qar…
+ ## Tarixi
+ Rusça Vikipediyaga köra, kötariş qurilmasi haqida birinçi bölib rimlik me'mor Vitruviy yozgan; u bunday apparatni miloddan avvalgi 236-yil atrofida Arximed qurgan bölişi mumkinligini aytadi. ÖzME liftning ötmişdoşi milod…
+ Xavfsiz liftning yaratilişi Elişa Otis nomi bilan boğliq. 1854-yilda u Nyu-Yorkdagi körgazmada özi yaratgan tutib qoluvçi moslamani namoyiş etgan: oçiq platformada turib, uni uşlab turgan kanatni bolta bilan kesgan, plat…
+ Özbekistonda ham liftsozlik sanoati bor: ÖzME'ga köra, 1969-yilda [[m:683|Samarqand]]da lift va ularning ehtiyot qismlarini işlab çiqaradigan zavod qurilgan.
+ ## Tuzilişi
+ ÖzME'ga köra, mexanik lift blokli çiğir, yönaltirgiçlar böylab harakatlanadigan kabina va posangidan iborat. Kanatlarga osilgan kabina tik şaxtada yuradi; sirpanma yoki rolikli boşmoqlar uni tik holatda uşlab turadi va ş…
+ Liftlar çiğirning joyiga (pastda yoki yuqorida), kabinaning osiliş usuliga va tezligiga qarab ham farqlanadi: ÖzME sekin (taxminan 1 m/s), tez (1,5 m/s) va juda tez (3,5 m/s va undan yuqori) liftlarni ajratadi. Boşqariş …
+ ## Boşqarilişi
+ Köpçilik liftlar kabina içidagi buyruq tugmaçalari va qavatlardagi çaqiruv tugmaçalari orqali boşqariladi. Yölovçi kerakli qavatda tugmaçani bosib liftni çaqiradi, kabinaga kirgaç esa borişi kerak bölgan qavat tugmaçasin…
+ ## Boşqa turlari
+ ÖzME'ga köra, gidravlik liftlarda kabina germetik şaxtaga nasos bilan haydalgan suv yordamida, pnevmatik liftlarda esa havo bosimi yordamida kötariladi. Uzluksiz işlaydigan kötargiçlarda kabinalar yopiq zanjir halqalari …
+ ## Imkoniyatlari
+ ÖzME 2003-yil holatiga köra ma'lumot beradi: yölovçi lifti 20 kişigaça odamni 150 m gaça balandlikka, sekundiga 7 m gaça tezlikda kötara olgan; yuk liftlari 5 tonnagaça yukni 200 m gaça balandlikka çiqargan. Liftlar tura…
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 24-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: ÖzME, 5-jild, 158-b.→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 162
Sabab: SI yuklaşi (formasiz)