Valeriy Halilov

Valeriy Mixayloviç Xalilov (1952-yil 30-yanvar, Termiz – 2016-yil 25-dekabr, Soçi yaqinidagi Qora dengiz akvatoriyasi) — sovet va rus dirijyori, bastakor. U 2002–2016-yillarda Rossiya Federatsiyasi Qurolli Kuçlari Harbiy orkestr xizmati boşliği — boş harbiy dirijyor lavozimida işlagan.

Xalilov Özbekiston SSRning Termiz şahrida harbiy dirijyor oilasida tuğilgan. Otasi Mixail Nikolayeviç 1950-yilda Moskva davlat konservatoriyasining harbiy dirijyorlik fakultetini tamomlagan, onasi Klaudiya Vasilevna Vinogradova edi. 1961-yilda oila Moskvaga köçib ötdi. 1963-yildan u Moskva harbiy musiqa maktabida öqidi (klarnet va fortepiano sinflari). 1970–1975-yillarda Moskva davlat konservatoriyasining harbiy dirijyorlik fakultetida tahsil oldi.

Birinçi xizmat joyi — Puşkin nomidagi havo mudofaasi radioelektronika oliy qömondonlik maktabi orkestrining dirijyorligi. 1980-yilda uning orkestri Leningrad harbiy okrugi harbiy orkestrlari tanlovida 1-örinni egalladi. 1981-yilda konservatoriyaning harbiy dirijyorlik fakultetida dirijyorlik kafedrasi öqituvçisi böldi. 1984-yilda SSSR Qurolli Kuçlari Harbiy orkestr xizmati direksiyasiga ötkazildi va u yerda ofitser, katta ofitser hamda 1992-yildan xizmat boşliğining örinbosari bölib işladi.

2002–2016-yillarda Harbiy orkestr xizmati boşliği bölib, Qizil maydondagi Ğalaba kuni paradlarida birlaşgan harbiy orkestrni bir neça bor boşqargan. U general-leytenant unvoniga ega bölgan xizmatning ikkinçi boşliği edi. 2015-yil maydan „Bayram madaniyati akademiyasi“ vasiylik kengaşi a'zosi böldi. 2016-yil aprelda A. V. Aleksandrov nomidagi Rossiya armiyasining akademik qöşiq va raqs ansambli badiiy rahbari etib tayinlandi.

Xalilov „Kreml tongi“ va „Spasskaya minorasi“ kabi xalqaro harbiy musiqa festivallarining taşkilotçisi, şuningdek „Amurskie volni“ (Xabarovsk), „Marsh stoletiya“ (Tambov) va Yujno-Saxalinskdagi festivallarning musiqiy rahbari bölgan. Rossiya Qurolli Kuçlarining yetakçi orkestrlari bilan Avstriya, Şvetsiya, AQSH, Vengriya, Germaniya, Şimoliy Koreya, Möğuliston, Polşa, Finlandiya, Fransiya, Şveysariya va Belgiyada gastrollarda bölgan.

Bastakor sifatida damli çolğu asboblari orkestri uçun „Adajio“, „Elegiya“ asarlarini, „Kadet“, „Molodyojniy“, „Rinda“, „Ulan“ marshlarini, şuningdek romans va qöşiqlar yaratgan.

2016-yil 25-dekabrda Rossiya Mudofaa vazirligining Xmeymim (Suriya) tomon ketayotgan samolyoti Soçi yaqinida halokatga uçradi. Xalilov bilan birga 91 kişi, jumladan Aleksandrov ansamblining 64 artisti halok böldi. Qoldiqlari 2017-yil yanvarda genetik tekşiruvdan keyin aniqlandi. U vasiyatiga köra 2017-yil 16-yanvarda Vladimir viloyati Kirjaç tumanidagi Arxangelsk Pogostida dafn etildi.

U general-mayor (2006-yil dekabr) va general-leytenant (2010-yil 9-iyul) harbiy unvonlariga, dotsent ilmiy unvoniga ega edi. Rossiya Federatsiyasi xalq artisti (2014), Rossiya Federatsiyasining xizmat körsatgan artisti (1997), Doğiston xalq artisti (2016) va Tuva Respublikasida xizmat körsatgan artist (2014) unvonlarini olgan. Mukofotlari orasida „SSSR Qurolli Kuçlarida Vatanga xizmatlari uçun“ ordeni (III daraja), Avliyo Nikolay imperatorlik harbiy ordeni (II va I daraja) bor. Mudofaa vazirligining „Musiqiy san'at“ mukofoti 2016-yilda vafotidan keyin berilgan.

Rus Vikipediyasiga köra, Rossiya hukumatining 2016-yil 30-dekabrdagi farmoyişi bilan Moskva harbiy musiqa bilim yurtiga uning nomi berilgan. Tuva davlat filarmoniyasi ham uning nomini oldi. 2018-yil 11-iyunda Tambovda unga haykal oçilgan, 2019-yil 30-yanvarda Moskvada Gnesinlar akademiyasi binosiga xotira lavhasi örnatilgan. 2020-yildan uning nomidagi xalqaro musiqa festivali ötkaziladi.