Ruhlar isyoni

„Ruhlar isyoni“ — özbek şoiri Erkin Vohidov bengal şoiri Nazrul Islom haqida yozgan doston. U Vohidovning eng yaxşi tanilgan dostonlaridan biri hisoblanadi.

Vohidov dostonni 1978–1979-yillarda yozgan. Muallif asarni 1979-yilning 20-martida Hindistonning Dehli şahrida yozib tugatgan.

Şoirning özi doston haqida şunday degan: doston özining isyonkor şe'rlari bilan butun Hindistonni erk va ozodlik uçun kuraşga ruhlantirgan otaşin bengal şoirining orzu-armonlari, jasorati va fojiaviy qismati haqida. Vohidov yana şunday deydi: „Ruhlar isyoni“ garçi Nazrul Islom haqida bölsa-da, unda u şoir hayoti bahonasida özining umuman şoirlik, insonlik, fidoyilik, erkka taşna ijod ahlining zamonasi va xalqi bilan murakkab munosabati, şuningdek, inson hayotining ma'nosi hamda hayotning ham şafqatsiz, ham adolatli haqiqati haqidagi öy-mulohazalarini kitobxon bilan baham körişga intilgan.

Doston bir neça rivoyatdan iborat. Ularda turli tarixiy va tarixiy bölmagan şaxslar haqida söz yuritiladi. Asarning asosiy mavzusi — Nazrul Islomning hayoti va taqdiri.

Doston ilk bor „Şarq yulduzi“ jurnalida çop etilgan. Kitob sifatida birinçi marta 1980-yilda Toşkentda Ğafur Ğulom nomidagi Adabiyot va san'at naşriyotida naşr etilgan.

Aleksandr Faynberg dostonni rus tiliga tarjima qilgan. Rusça naşr 1983-yilda Moskvada „Sovetskiy pisatel“ naşriyotida çop etilgan.

Keyinçalik doston Vohidovning bir neça şe'riy töplamiga kiritilgan: „Şarqiy qirğoq“ (1980), „Sadoqatnoma“ (1986), „V minutu pesni ne porvis, struna...“ (1986), „Şe'r dunyosi“ (2001) va „Zamin sayyorasi“ (2014). Dostondagi rivoyatlar „Qumursqalar jangi“ (1993) töplamida ham bosilgan.

Asar adabiy tanqidçilar tomonidan yuqori baholanib keladi. Ibrohim Ğofurov doston haqida şunday yozgan: „Menga u köp jihatlardan bugungi özbek şe'riy tafakkurining – lirik tafakkurining çöqqisi bölib körinadi“.