Angor tumani
SaqlaşÖqiş: 2 daqiqa
Angor tumani — Özbekistonning Surxondaryo viloyati tarkibidagi ma'muriy tuman. Markazi — Angor şaharçasi. ÖzME'ga köra, tuman viloyatning eng janubiy qismida joylaşgan va maydoni 0,39 ming km² ni taşkil etadi. U Termiz, Muzrabot, Şerobod, Qiziriq va Jarqörğon tumanlari bilan çegaradoş. Özbekça Vikipediyaga köra, Angor şaharçasi Termizdan 33 km şimoli-ğarbda, Toşkent–Termiz avtomobil yöli yoqasida joylaşgan.12
Tarixi
13ÖzME'ga köra, Angor atrofida miloddan avvalgi VI–IV asrlardayoq aholi manzilgohlari bölgan. Kuşon podşoligi davrida (I–III asrlar) bu yerda dehqonçilik vohasi şakllangan, uning markazi Zartepa qal'asi edi. VI–VII asrlarda hududda qal'a va qörğonlar paydo bölgan. Qadimda Angor Termizga qatnaydigan savdo karvonlari töxtab ötadigan qişloq sifatida tanilgan. Özbekça Vikipediyaga köra, «Angor» sözi «ğalladan böşagan dala» ma'nosini bildiradi.
Tuman 1952-yil 16-aprelda taşkil etilgan. 1962-yil dekabrida u Termiz tumaniga qöşib yuborilgan, 1979-yil dekabrida esa qayta tiklangan. Rusça Vikipediyaga köra, 2002-yildan tuman markazi şaharça maqomidagi Angor hisoblanadi.
Tabiati
13Tuman hududi şimolda Qiziriq, ğarbda Xotinrabot daştlariga tutaşadi. Şimolida Xovdoğ, janubi-şarqida Qoraqir qirlari bor, ularning orasida Kattaqum qumliklari çözilgan. ÖzME'ga köra, iqlimi quruq subtropik: qişi qisqa va iliq, yanvarning örtaça harorati 2–3°; yozi uzoq va issiq, iyulda örtaça harorat 31–32° ga yetadi. Yiliga 120–130 mm yoğin tuşadi, vegetatsiya davri 300 kun atrofida.
Hududning ğarbiy qismidan Şerobod daryosining quyi oqimi ötadi. Yerlar Zang kanalidan çiqarilgan ariqlar orqali suğoriladi. Tuproqlari asosan böz, taqir va qumloq; tuproq şörlanişiga qarşi hudud böylab zovur qazilgan. Tabiiy ösimliklardan şöra, yantoq, jinğil, qiyoq, qamiş va burgan uçraydi. Yerlarning köp qismi özlaştirilgani sababli çöl hayvonlari deyarli qolmagan.
Aholisi
13ÖzME'ga köra, 1997-yilda tumanda 85 ming kişi yaşagan; aholining 90% dan ortiği qişloqlarda istiqomat qilgan, zinçlik 1 km² ga 218 kişi bölgan. Aholining köpçiligi özbeklar, şuningdek tojik, turkman, rus, tatar va boşqa millat vakillari yaşaydi. Rusça Vikipediyaga köra, 2011-yil boşida tuman tarkibida 11 ta şaharça (jumladan Angor, Zartepa, Qayron, Tallimaron, Navşahar) va 7 ta qişloq fuqarolari yiğini bölgan.
Xöjaligi va ijtimoiy hayoti
13Tuman ğalla, paxta, sabzavot va poliz ekinlari yetiştirişga ixtisoslaşgan; boğdorçilik va tokçilik ham rivojlangan. ÖzME'ga köra, 2000-yil atrofida tumanda 8 jamoa xöjaligi, 100 dan ortiq dehqon-fermer xöjaligi va bir neça sanoat korxonasi bölgan.
1999/2000-öquv yilida 40 dan ortiq umumta'lim maktabida 20 mingdan ziyod öquvçi tahsil olgan; kasb-hunar litseyi va iqtidorli bolalar litseylari faoliyat yuritgan. Madaniy muassasalar orasida kutubxonalar, madaniyat uyi, qişloq klublari va Angordagi Alişer Navoiy nomidagi madaniyat va istirohat boği bor. Aholiga markaziy kasalxona, poliklinikalar, qişloq ambulatoriyalari va feldşer-akuşerlik punktlari xizmat körsatadi.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Angor tumani // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/4098 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APAAngor tumani. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/4098
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/4098
Manbalar
3 ta manba- 1Rusça Vikipediya: Ангорский районru.wikipedia.org
- 2Özbekça Vikipediya: Angor tumaniuz.wikipedia.org
- 3ÖzME, 1-jild, 483–484-b.manbaa.uz · ÖzME, 1-jild, 483–484-b.
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.