Muzrabot tumani
SaqlaşÖqiş: 2 daqiqa
Muzrabot tumani — Özbekistonning Surxondaryo viloyati tarkibidagi ma'muriy tuman, viloyat hududining eng janubiy qismini egallaydi. Markazi — Xalqobod. ÖzME'ga köra, tuman 1968-yil 25-dekabrda taşkil etilgan, maydoni 0,74 ming km². Dastlab u Gagarin tumani deb atalgan; ÖzME'ga köra, hozirgi nom 1994-yilda berilgan, rusça Vikipediyada esa qayta nomlaniş yili 1992 deb körsatilgan.1
Joylaşuvi
13ÖzME'ga köra, tuman şimolda viloyatning Şerobod va Qiziriq, şarqda Angor, janubi-şarqda Termiz tumanlari bilan çegaradoş. Janubda Amudaryo orqali Afğoniston, ğarbda esa Turkmaniston bilan çegaralanadi.
Tabiati
13Hududi asosan tekislik bölib, şimoldan janubga — Amudaryo tomon pasayib boradi; ğarbiy qismi Köhitang toğining janubiy etaklariga tutaşadi. Iqlimi keskin: ÖzME'ga köra, yanvarning örtaça harorati 0–2°, iyulniki 37–42°; yozi uzoq, issiq va quruq. Yiliga atigi 110–120 mm yoğin tuşadi, vegetatsiya davri 250–280 kun. Tumanda «afğon» deb ataluvçi çangli issiq şamol kuçli ta'sir körsatadi.
Tuman hududidan Qorasuv daryosi, Muzrabotsoy va Zang kanali oqib ötadi. Tuproqlari böz tuproq, şörxok va taqirlar. Yovvoyi ösimliklardan yantoq, tuyaqorin, saksovul va qamiş ösadi. Hayvonot dunyosida böri, tulki, çiyaböri, jayra, ilon, toşbaqa, Amudaryo böyidagi töqaylarda qobon uçraydi.
Aholisi
13ÖzME'ga köra, 2002-yilda tumanda 99,1 ming kişi yaşagan, aholi zinçligi 1 km² ga 133 kişi bölgan. Aholining asosiy qismi özbeklar; tojik, rus, turkman va boşqa millat vakillari ham bor. Rusça Vikipediyaga köra, 2011-yil boşida tumanda 10 ta şaharça (jumladan Xalqobod, Gagarin, Guliston, At-Termiziy) va 9 ta qişloq fuqarolari yiğini (Obodon, Beşqöton, Boldir, Qorakamar, Muzrabot, Navbahor, Şörob va boşqalar) bölgan.
Xöjaligi
13Tuman xöjaligining asosini qişloq xöjaligi, ayniqsa paxtaçilik va ğallaçilik taşkil etadi. ÖzME'ga köra, suğoriladigan yerlar 36 ming gektardan ortiq bölib, ularning 15,5 ming gektariga paxta, 13,3 ming gektariga ğalla ekilgan; qolgan qismida beda, kartoşka, yem-xaşak, sabzavot va poliz ekinlari yetiştiriladi. Tumanda paxta tozalaş, asfalt va yoğ-moy zavodlari, paxta tayyorlaş punktlari, don mahsulotlari kombinati işlagan, 500 dan ortiq fermer xöjaligi bölgan. Tumanning janubidan temir yöl ötgan.
Ijtimoiy soha
13ÖzME ma'lumotlariga köra, tumanda 54 ta umumta'lim maktabi (30 mingga yaqin öquvçi), kollej va litseylar, kutubxonalar, klub va madaniyat uylari, kasalxona va poliklinikalar faoliyat körsatgan. 1969-yildan «Mehnat zafari» tuman gazetasi çiqadi.
Tarixiy yodgorliklari
13Tuman hududida qadimiy yodgorliklar köp. Ular orasida bronza davriga oid Sopollitepa, miloddan avvalgi III asrdan milodiy III asrgaça bölgan davrni qamragan Kampirtepa, milodiy I asrga oid Qorakamar ğorlar majmuasi va XV asrga mansub Buzrukota me'moriy majmuasi bor.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Muzrabot tumani // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/4113 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APAMuzrabot tumani. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/4113
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/4113
Manbalar
2 ta manba- 1Rusça Vikipediya: Музрабадский районru.wikipedia.org
- 2ÖzME, 6-jild, 795-b.manbaa.uz · ÖzME, 6-jild, 795-b.
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.