Bayanavul
SaqlaşÖqiş: 2 daqiqa
Bayanavul (qozoqça: Bayanauyl) — Qozoğistonning Pavlodar viloyatidagi qişloq, Bayanavul tumanining ma'muriy markazi. U şuningdek Bayanavul qişloq okrugining ma'muriy markazi hisoblanadi.
Tarixi
13Qişloqqa 1826-yilda Sibir kazaklari asos solgan. Özbekça Vikipediyada markaz 1938-yildan buyon tuman markazi ekani aytiladi. 1833-yilda hukumat buyruği bilan Omsk viloyati tarkibida Bayanavul taşqi okrugi taşkil etildi; okrugda katta sulton etib biy Şon Edigin saylandi. Manbalarda 1833–1868-yillarda qişloq Bayanavul okrugining ma'muriy markazi bölgani yozilgan.
1834-yilda okrug boşliği etib tayinlangan esaul Nikolay Iliç Potanin qişloqning birinçi atamani böldi; u keyinçalik maşhur bölgan geograf va sayyoh Grigoriy Potaninning otasi edi. 1838-yilda okrug tugatilib, hudud Semipalatinsk viloyatiga qöşildi. 1854-yilda Bayanavul okrugi Sibir qirğizlari viloyati tarkibida qayta taşkil etildi, 1868-yilda yana tugatildi va Bayanavul Semipalatinsk viloyati tarkibiga kirdi.
Qişloqning Qarqarali va Pavlodar şaharlari orasida joylaşişi uning iqtisodiy asosini kuçaytirgan, bu yerda yirik yarmarkalar ötkazilib turilgan.
Geografiyasi
13Qişloq Sabindiköl yaqinida, Bayanavul toğlari etagida joylaşgan. Viloyat markazi Pavlodar şahridan 210 km uzoqda. Eng yaqin temir yöl stansiyasi — Ekibastuz (135 km). Qişloqning umumiy maydoni 16 km² (Bayanavul milliy boği hududi hisobga olinmagan).
Bayanavul toğlari ğarbdan şarqqa 40–50 km, şimoldan janubga 20–25 km çözilgan; eng baland nuqtasi — Qiziltov çöqqisi (1055 m). Sabindikölning maydoni 7,4 km², Jasibay kölining maydoni 4 km². Hududda ğorlar (Avliyatos, uzunligi 22 m) va grotlar ham bor.
Aholisi
13Aholi soni turli yillarda: 1999-yilda 5998, 2009-yilda 5893, 2012-yilda 5866, 2019-yil boşida 5576 kişi.
Iqtisodiyoti
13Özbekça Vikipediyaga köra, qişloqda moy zavodi va turli kombinatlar faoliyat yuritadi. Aholi viloyat markaziga va Ekibastuz şahriga avtomobil yöli orqali qatnaydi.
Madaniyati va diqqatga sazovor joylari
13Qişloqda ikkita örta maktab, madaniyat uyi, Satboev muzeyi, tuman kasalxonasi, ikkita dispanser, sanitariya-epidemiologiya stansiyasi va naşriyotlar bor. Atrofi 1985-yildan Bayanavul milliy boği deb e'lon qilingan; boğda turbaza, dam oliş uylari va bolalar soğlomlaştiriş maskanlari işlaydi, ularda yiliga yuz mingdan ortiq kişi dam oladi. Boğ hududidagi qoyalar orasida Baba-Yaga, Kaptar, Bulka, Ot boşi, Toş körpalar nomlari keltirilgan.
Bayanavul tumanida Qaniş Satpayev, Şafik Çokin, Maşhur Jusup, Şaken Aymanov, Mukiş Boştayev, Belgibay Şalabayev, Sayatbek Okasov va Kemal Akişev tuğilgan. Şoir Sultonmahmud Toraygirov bu yerda tört yoşidan yaşagan.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Bayanavul // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/800 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APABayanavul. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/800
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/800
Manbalar
2 ta manba- 1Wikidata: Q486407wikidata.org · 1 ta fakt manbasi
- 2Wikidata: Q4058893wikidata.org · 1 ta fakt manbasi
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.