Muhammad Hakim-Mirzo
SaqlaşBoşqa nomlari: Mirza Muhammad Hakim
Öqiş: 2 daqiqa
Şahzoda Mirzo Muhammad Hakim, Mirzo Hakim nomi bilan ham tanilgan (1553-yil 29-aprel – 1585-yil 10-oktabr), Boburiylar sulolasidan bölgan şahzoda va Kobul hukmdori edi. U Humoyunning öğli, Akbarning ukasi hisoblanadi.
Hayoti
13Muhammad Hakim 1553-yil 29-aprelda Afğonistonning Kobul şahrida tuğilgan. U Boburiylar hukmdori Humoyunning (1508–1556) öğli edi. Onasi — Mah-i-Kuçuk-begim Sohiba (?–1564), argunlik Bayram-öğlonning singlisi va Humoyunning beşinçi xotini.
Otasining örni va öğillari tartibi haqida manbalar turliça yozadi: özbekça va rusça Vikipediya uni Humoyunning törtinçi öğli, inglizça Vikipediya esa uçinçi öğli deb körsatadi.
Rusça Vikipediyaga köra, 1556-yilda Humoyun vafotidan keyin katta öğli Akbar otasining Şimoliy Hindistondagi mulklarini meros qilib oldi, Muhammad Hakim esa Kobul noibi etib tayinlandi; amalda noib Munim xon edi. Inglizça manbaga köra, u Kobulni boşqargan, nazariy jihatdan Boburiylar imperatoriga böysunsa-da, amalda mustaqil edi.
Oilasi
13Rusça Vikipediyaga köra, 1564-yilda Kobulda Badaxşon hukmdori Sulaymonşoh Mirzoning qiziga uylangan. Uning ikki öğli va bir qizi bölgan: Afrosiyob Mirzo (1571–1597), Kayqubod Mirzo (1574–1591) va Kobuli begim Sohiba.
Akbar bilan munosabatlari
13Muhammad Hakim köpinça oğasi Akbar bilan nizolaşgan, keyinçalik ular yaraşgan. Inglizça manbaga köra, uning kotibi yozgan «Axloqi Hakimiy» asari Kobul hukmdorligining islom ustunligiga sodiqligini tasdiqlagan, Akbar saroyi esa turli e'tiqodlarga bağrikenglik tomon borgan. Şu sababli u Akbarga qarşi isyonçilar e'tiborida bölgan; ular uni 1566 va 1581-yillarda bosqinga çaqirgan, biroq unga şimoliy hindistonlik kam kişi yordam bergan.
Rusça Vikipediyaga köra, 1580-yilda Bengaliya va Bihordagi isyon paytida Muhammad Hakim 15 ming kişilik qöşin bilan Panjobga bostirib kirib, Lohurni qamal qildi. 1581-yilda Akbar şaxsan qöşin tortdi, Rajput lideri Man Singx Hakimni Lohur qamalini tark etişga majbur qildi. Akbar avgustda Kobulga kirdi, Hakim toğlarga qoçdi, söng yaraşib, Kobulni boşqarişda davom etdi. Inglizça manba esa Hakim 1582-yilda mağlub bölganini yozadi.
Kofiriston yurişi
13Nizomiddin Ahmadning «Tabaqoti Akbari» asariga tayanib, ikkala manba 1582-yilda Katvor «kofirlari»ga qarşi yuriş haqida xabar beradi. Yuriş Lağmondan Alişangaça borgan va 66 vodiy zabt etilib, aholisi islomga kirgani aytiladi. Inglizça manbada unga «Darviş xon ğoziy» laqabi berilgani qayd etilgan.
Vafoti
13Muhammad Hakim 1585-yil 10-oktabrda vafot etdi; ikkala manba sababini ortiqça içkilikbozlik bilan boğlaydi. Akbar uning mulklarini öz davlatiga qöşib oldi, öğillari Hindistonga jönatildi.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Muhammad Hakim-Mirzo // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/1381 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APAMuhammad Hakim-Mirzo. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/1381
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/1381
Zamondoşlari
Manbalar
1 ta manba- 1Wikidata: Q6874895wikidata.org · P569 (Yulian taqvimi), P19, P570, P20
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.